«Δεν μπορείς να απαγορεύσεις σε ένα 14χρονο μια κακή παρέα» – Κι όμως μπορείς

Μπαίνοντας στα βαθιά νερά της εφηβείας, ως γονιός, άρχισα να κολυμπώ γιατί όπως όλοι μας δεν είχα άλλη επιλογή. Η αλήθεια είναι ότι πολλές φόρες κινδύνεψα να «πνιγώ», άλλες κολυμπούσα άτσαλα και άλλες άρχισα να βρίσκω τον ρυθμό μου.

Δεν θα σας αραδιάσω τις εσωτερικές διεργασίες που γίνονται στο μυαλό και στην ψυχή του εφήβου. Τα έχουν πει ειδικοί, πολύ καλύτερα από μένα και ευτυχώς τα βιβλιοπωλεία και το διαδίκτυο είναι γεμάτα χρήσιμες συμβουλές.  Εγώ θα σας πω αυτό που βίωσα ως μητέρα και που με οδήγησε στο συμπέρασμα ότι καμιά φορά πρέπει να ακολουθείς το ένστικτό σου και τη δική σου πρακτική.

Η κόρη μου, 14 ετών σήμερα, είναι μια κλασική έφηβη που με οδηγεί συχνά στην τρέλα. Ωστόσο με υπομονή, επιμονή και επιλέγοντας τις μάχες μας με τον πατέρα της, αντιμετωπίζουμε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο αυτή την ιδιαίτερη περίοδο. Αυτό που έμαθα και εξακολουθώ να μαθαίνω από αυτή τη διαδικασία είναι ότι αυτό που πρέπει να προσέξει ένας γονιός περισσότερο κατά την εφηβεία, είναι οι παρέες. Καθώς σε αυτή την ευάλωτη ηλικία, που εγώ την τοποθετώ στα 12-15 περίπου, τα παιδιά μιμούνται τις παρέες τους και κάνουν τα πάντα – και κυριώς βλακείες – προκειμένου να νιώθουν ότι «ανήκουν».

Πριν το παιδί μου βρεθεί στην εφηβεία διατηρούσα την αφελή άποψη ότι το έχουμε μεγαλώσει με τέτοιο τρόπο ώστε θα διαλέξει τις ιδανικές παρέες. Ότι αποκλείεται «το δικό μας παιδί» να κάνει μια λανθασμένη επιλογή. Διαψευστήκαμε παταγωδώς και απογοητευτήκαμε υπερβολικά από τον ευατό μας, και όχι από το παιδί μας, καθώς θεωρήσαμε ότι κάτι δεν κάναμε σωστά.

Αυτό συνέβη όταν η μικρή κόλλησε με μια 17χρονη που γνώρισε σε μια βόλτα μέσω φίλων των φίλων, η οποία κάπνιζε αρειμανίως, ενδεχομένως και παράνομες ουσίες, ενώ είχε παρατήσει το σχολείο.

Τα νέα για την καινούρια της φίλη τα μάθαμε από άλλες φίλες της μικρής, καθώς φροντίζουμε όλα τα παιδιά που γνωρίζει να έρχονται στο σπίτι για να τα γνωρίζουμε και φυσικά να έχουμε μια επαφη με τους γονείς τους. Ωστόσο πριν κάνουμε οτιδήποτε άλλο φροντίσαμε να συζητήσουμε με το παιδί μας και να της εκφράσουμε την ανησυχία μας λέγοντας αυτά που ξέραμε – χωρίς να προδώσουμε τις φίλες της –  για τη νέα της γνωριμία. Η μικρή αρνήθηκε τα περί καπνίσματος και παράνομων ουσιών, παραδέχθηκε ότι η φίλη της είχε αφήσει το σχολείο αλλά δήλωσε ότι είναι είναι ένα πολύ καλό κορίτσι και ότι έπρεπε να της δείξουμε εμπιστοσύνη.

Παράλληλα επισκεφτήκαμε μια παιδοψυχολόγο που μας είχαν συστήσει, με τον σύζυγό μου, για να μας βοηθήσει και να μας κατευθύνει ως προς το πως θα χειριστούμε το θέμα. Η ειδικός μας είπε ότι δεν μπορούμε να τις απαγορεύσουμε με ποιον θα κάνει παρέα και ότι οφείλουμε να δείξουμε εμπιστοσύνη στην επιλογή της μικρής καθώς αργά ή γρήγορα θα αποφάσιζε ότι δεν της κάνει αυτή η παρέα.

Αποφασίσαμε λοιπόν να δείξουμε εμπιστοσύνη, παρακολουθώντας διακριτικά την εξέλιξη αυτής της φιλίας. Πέρασαν 5 μήνες έτσι, κατά τους οποίους οι υπόλοιπες φίλες της κόρης μου είχαν αποστασιοποιηθεί από αυτό το κορίτσι, η κόρη μου προκειμένου να την κάνει παρέα άρχισε να απομακρύνεται από τις φίλες της ενώ αρνείτο πεισματικά να μας τη γνωρίσει και να τη φέρει σπίτι. Παράλληλα άρχισε να απαξιώνει το σχολείο και να γίνεται πολύ επιθετική.

Αρχίσαμε πλέον ανοικτά να εκφράζουμε την δυσαρέσκειά μας για την συγκεκριμένη παρέα, αγνοώντας την συμβουλή της ψυχολόγου που μας είπε πως αν το κάνουμε θα αντιμετωπίσουμε μεγαλύτερη αντίδραση. Δεν αντιμετωπίσαμε μεγαλύτερη αντίδραση, ωστόσο, το κακό που κάναμε ήταν ότι η μικρή μας απέκρυβε την παρουσία της συγκεκριμένης λέγοντας ψέματα. Για παράδειγμα στις βόλτες του Σαββάτου με τους συμμαθητές της  δεν μας ανέφερε την παρουσία του συγκεκριμένου κοριτσιού που θα ονομάσουμε Μαρία.

Πέρασαν άλλοι 2 βασανιστικοί μήνες όπου όσα ανέφερα πάνω συνεχίζονταν οπότε συζητώντας με τον σύζυγό μου αποφασίσαμε πως έχουμε να κάνουμε με μια 14χρονη στην τελική και ότι έχουμε κάθε δικαίωμα να απαγορεύσουμε μια παρέα από τη στιγμή που είναι πασιφανές ότι βλάπτει το παιδί μας. Μπορεί με αυτόν τον τρόπο να μην δώσαμε την ευκαιρία στην μικρή να το κάνει μόνη της  – αν υποθέσουμε ότι θα το έκανε – αλλά δεν ήμασταν διατεθειμένοι να ρισκάρουμε και άλλους μήνες συναναστροφής που ενδεχομένως να είχαν ακόμα χειρότερη επιρροή στην κόρη μας.

Η αφορμή δόθηκε όταν μετά από μια έξοδο για σινεμά η μικρή επέστρεψε σπίτι στις 10.30 όπως είχαμε συμφωνήσει μυρίζοντας έντονα τσιγάρο. Την ρωτήσαμε αν κάπνισε μας είπε «όχι δεν κάπνισα εγώ αλλά η παρέα μου, γι΄αυτό και μυρίζουν τα ρούχα μου και όχι τα χέρια μου ή το στόμα μου». Της είπαμε ότι επειδη γνωρίζουμε πολύ καλά την παρέα της κανένα παιδί δεν καπνίζει και τότε παραδέχτηκε ότι χωρίστηκε από τη παρέα της και συναντήθηκε με την Μαρία.

Ύστερα απο μια ενδελεχή συζήτηση όπου επαναλάβαμε τους προφανείς λόγους που δεν εκγρίνουμε την συγκεκριμένη παρέα της ανακοινώσαμε ότι απαγορεύουμε την συγκεκριμένή συναναστροφή. «Δεν μπορείτε να μου απαγορεύσετε καμία φίλη ή φίλο» μας είπε σε έξάλλη κατάσταση και της είπαμε «και βέβαια μπορούμε. Είσαι ανήλικη και από τη στιγμή που κρίνουμε ότι το συγκεκριμένο κορίτσι δεν σου κάνει καλό, δεν επιτρέπουμε την παρέα μαζί της». «Μα δεν με επηρεάζει αρνητικά σε κάτι» απάντησε η μικρή και τότε συζητήσαμε για την απαξίωση του σχολείου, το κάπνισμα και την απομάκρυνσή της από την εδώ και χρόνια παρέα της.

Φυσικά δεν παραδέχθηκε κάτι, και ήταν και λογικό. «Και αν συνεχίσω να κάνω παρέα με τη Μαρία τι ακριβώς θα κάνετε» μας ρώτησε. Για αρχή θα μειωθούν οι έξοδοί σου το Σαββατοκύριακο και στη συνέχεια θα μιλήσουμε στην ίδια την Μαρία ευγενικά και όμορφα και αν δεν δούμε αποτέλεσμα με αυτό θα αποτανθούμε τους γονείς της. «Και τι θα πείτε δηλαδή στους γονείς της; Πείτε στην κόρη σας να μην κάνει παρέα με τη δική μου; Τι απαράδεκτα πράγματα είναι αυτά;». «Επειδή οι γονείς έχουμε διαφορετικούς κώδικες θα εξηγήσουμε στους γονείς της τις ανησυχίες μας και είμαστε σίγουροι ότι θα μας καταλάβουν, γονείς είναι κι αυτοί άλλωστε». Η μικρή έφυγε από το σαλόνι και κλείστηκε στο δωμάτιοτης βροντώτας μας την πόρτα. Δεν συνεχίσαμε φυσικά άλλο τη συζήτηση γιατί πιστεύαμε ότι έχει πάρει το μήνυμα.

Η παρέα με τη Μαρία άρχισε να αραιώνει σε μεγάλο βαθμό μέχρι που έληξε οριστικά. Δεν ξανακάναμε κουβέντα για το θέμα, δεν τη ρωτήσαμε τι έγινε με τη Μαρία, ούτε εκείνη μας είπε κάτι. Το θέμα είναι ότι επέστρεψε και πάλι στις παρέες της και οι επιδόσεις της στο σχολείο έφτασαν και πάλι σε φυσιολογικά επίπεδα.

Εκ του αποτελέσματος κρίναμε ότι πράξαμε σωστά. Κι αυτό που θέλω να πω είναι ότι ένα παιδί 14 ετών νομίζει πάντα ότι είναι μεγαλύτερο από την πραγματική του ηλικία. Αυτή είναι η φύση του. Ωστόσο πρέπει πάντα να θυμόμαστε ότι είναι παιδιά ακόμα. Και έχουμε κάθε δικαίωμα όταν η συζήτηση δεν βγάζει κανένα αποτέλεσμα να απαγορεύουμε κάτι που θεωρούμε βλαβερό. Πριν προβούμε σε αυτή την απαγόρευση, και η ψυχολόγος αλλά και οι άλλοι γονείς μας έλεγαν το ίδιο «δεν γίνεται να της απαγορεύεσετε μια παρέα», κι αυτό μας κρατούσε πίσω. Όταν είδαμε όμως ότι οδεύαμε προς τον γκρεμό έπρεπε να δράσουμε. Δεν γνωρίζω αν η τακτική μας είναι ενάντια στις αρχές της παιδοψυχολογίας. Αυτό που ξέρω είναι ότι η τελική απόφαση για το πώς θα χειριστεί μια κατάσταση είναι του γονιού. Είναι καλό και ώριμο από μέρους μας να ενημερωνόμαστε από τους ειδικούς αλλά οφείλουμε να αυτοσχεδιάζουμε. Δεν υπάρχει τυφλοσούρτης σε θέματα ανατροφής καθώς κάθε παιδί είναι διαφορετικό.

Δεν γράφω αυτό το κείμενο για να σας πω τι να κάνετε σε μια ανάλογη περίπτωση γιατί το δικό σας παιδί μπορεί να αντιδράσει διαφορετικά. Ωστόσο στη δική μας δούλεψε. Και τονίζω ότι η απαγόρευση δεν ήταν ούτε θα είναι ποτέ η πρώτη μας επιλογή. Θα είναι όμως η ύστατη όσο περνάει ακόμα ο λόγος μας.

Γράφει η Φαίη Ζησοπούλου

Mommy Walker

Dear Alice | Το animation που μας υπενθυμίζει ότι οι ζωγραφιές των παιδιών δεν είναι απλά μουτζούρες

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

Best of network