Αν παρατηρείς ότι το παιδί σου δυσκολεύεται αφάνταστα να συγκεντρωθεί σε μια δραστηριότητα, αποσπάται εύκολα ή εκδηλώνει παρομητική συμπεριφορά που δημιουργεί προβλήματα στο σχολείο ή στο σπίτι, ίσως να πρόκειται για κάτι παραπάνω από μια "ζωηρή" φάση. Μπορεί ήδη να σκέφτεσαι ότι είναι σημάδι της Διαταραχής Ελλειμματικής Προσοχής και Υπερκινητικότητας (ADHD / ΔΕΠΥ).
Η ΔΕΠΥ είναι μια χρόνια κατάσταση που επηρεάζει εκατομμύρια παιδιά και συχνά συνεχίζεται και στην ενήλικη ζωή. Περιλαμβάνει δυσκολίες στη διατήρηση της προσοχής, υπερκινητικότητα και παρομητικότητα. Παρόλο που τα συμπτώματα μπορεί να προκαλέσουν χαμηλή αυτοπεποίθηση ή σχολικό άγχος, με τις κατάλληλες στρατηγικές τα παιδιά μπορούν να μάθουν να διαχειρίζονται την κατάσταση και να πετύχουν τους στόχους τους.
Οι τρεις τύποι του ADHD
Τύπος με διάσπαση προσοχής: Το παιδί δυσκολεύεται να συγκεντρωθεί, αλλά δεν εμφανίζει υπερκινητικότητα ή παρομητικότητα. (Παλιότερα αναφερόταν ως ADD).
Υπερκινητικός / Παρομητικός τύπος: Το παιδί εμφανίζει έντονη υπερκινητικότητα και παρομητικές αντιδράσεις, αλλά δεν έχει θέματα έλλειψης προσοχής.
Συνδυασμένος τύπος: Είναι ο πιο συχνός τύπος, όπου συνυπάρχουν η διάσπαση προσοχής, η υπερκινητικότητα και η παρομητικότητα.
Το ADHD σύμφωνα με το Mayo Clinic διαγιγνώσκεται συχνότερα στα αγόρια. Ωστόσο, στα κορίτσια συχνά περνάει απαρατήρητο επειδή τείνουν να έχουν τον ήπιο, μη υπερκινητικό τύπο (διάσπασης προσοχής) χωρίς να προκαλούν "φασαρία".
Πώς αντιμετωπίζεται;
Η θεραπεία δεν "θεραπεύει" τη ΔΕΠΥ, αλλά βοηθάει σημαντικά στον έλεγχο των συμπτωμάτων. Συνήθως περιλαμβάνει συνδυασμό φαρμακευτικής αγωγής (εφόσον κριθεί απαραίτητο από ειδικό) και συμπεριφορικών παρεμβάσεων. Η συνεργασία με έναν ειδικό θεραπευτή είναι κρίσιμη για να μάθει το παιδί (και εσύ) μηχανισμούς αντιμετώπισης.
5 πρακτικές στρατηγικές για το σπίτι
1. Δώσε έπαινο και επιβράβευση (5 προς 1)
Τα παιδιά με ADHD λαμβάνουν συχνά κριτική στο σχολείο και στο σπίτι, γεγονός που ρίχνει την αυτοεκτίμησή τους. Προσπάθησε να επιβραβεύεις τη θετική συμπεριφορά τουλάχιστον πέντε φορές πιο συχνά από ό,τι επικρίνεις μια αρνητική. Ψάξε ενεργά να βρεις πότε κάνει κάτι σωστά!
2. Δώσε απλές, πρακτικές οδηγίες
Αντί για μακροσκελείς εξηγήσεις ή πολλαπλές εντολές ταυτόχρονα, κέρδισε την προσοχή του κοιτώντας το στα μάτια ή ακουμπώντας απαλά το χέρι του. Δώσε μικρά, απλά και ξεκάθαρα βήματα το καθένα στη σειρά του.
3. Δημιούργησε υγιεινές καθημερινές συνήθειες
- Φρόντισε να παίρνει τη φαρμακευτική του αγωγή (αν υπάρχει) ακριβώς όπως ορίζει ο γιατρός.
- Διασφάλισε ότι κοιμάται επαρκώς.
- Πρόσφερε μια ισορροπημένη διατροφική ρουτίνα (τρία γεύματα, θρεπτικό σνακ και άφθονο νερό).
- Φρόντισε να υπάρχει διέξοδος για καθημερινή σωματική άσκηση.
4. Οργάνωσε ρουτίνα για τα μαθήματα και τις δουλειές
- Φτιάξτε μαζί μια λίστα ελέγχου με τις καθημερινές υποχρεώσεις (π.χ. προετοιμασία για ύπνο, τακτοποίηση δωματίου).
- Χρησιμοποίησε ατζέντα για τα σχολικά μαθήματα.
- Καθιέρωσε συγκεκριμένο χρόνο και χώρο για το διάβασμα και χρησιμοποίησε ένα χρονόμετρο ώστε να ελέγχετε την πρόοδο κάθε 15-30 λεπτά. Μην ξεχνάς να δίνεις μικρά διαλείμματα κίνησης.
5. Βοήθησέ το να χτίσει υγιείς κοινωνικές σχέσεις
Γίνε το σωστό πρότυπο συμπεριφοράς. Αφιέρωσε "ειδικό χρόνο" 3 με 5 φορές την εβδομάδα αποκλειστικά στο παιδί σου, χωρίς οθόνες και χωρίς εντάσεις, για να ενισχύσετε τη σχέση σας. Βοήθησέ το να καλλιεργήσει τουλάχιστον μία στενή φιλία, οργανώνοντας playdates με συνομηλίκους.

