Το παιδί σκύβει το κεφάλι πάνω από τα τετράδια, τσαλακώνει μια ζωγραφική ή πετάει κάτω τα τουβλάκια και σου λέει με απόγνωση: "Δεν μπορώ, είμαι χαζός!".
Εκείνη τη στιγμή, το πρώτο σου ένστικτο είναι να σπεύσεις να το "διορθώσεις": "Είσαι το πιο έξυπνο παιδί στον κόσμο!". Κι όμως, όσο κι αν το λες με όλη την αγάπη της καρδιάς σου, αυτή η αυτόματη, γενικόλογη επιβεβαίωση συχνά δεν βοηθάει. Αντίθετα, μπορεί να το φορτώσει με περισσότερο άγχος, κάνοντάς το να φοβάται ακόμα περισσότερο την επόμενη αποτυχία.
Τι κρύβεται πίσω από το "δεν μπορώ"
Τα παιδιά δεν γεννιούνται με την πεποίθηση ότι είναι ανίκανα. Αυτή η φωνή στο κεφάλι τους είναι αποτέλεσμα μιας "στατικής νοοτροπίας", όπως επισημαίνουν ειδικοί κλινικοί παιδοψυχολόγοι. Όταν ένα παιδί αντιμετωπίζει μια δυσκολία (στα μαθητικά, στον αθλητισμό, στις φιλίες), την ερμηνεύει λάθος: πιστεύει ότι οι ικανότητες είναι κάτι σταθερό και έμφυτο – είτε γεννήθηκες καλός σε κάτι είτε όχι. Οπότε, αν κάτι δεν του βγει με την πρώτη, το εκλαμβάνει ως ατράνταχτη απόδειξη ότι του λείπει το "ταλέντο", άρα είναι ανεπαρκές.
Πώς να απαντήσεις τη στιγμή της κρίσης
1. Επικύρωσε το συναίσθημα, μην το μηδενίζεις
Αντί να πεις "μην λες χαζομάρες", δείξε του ότι καταλαβαίνεις πόσο εκνευριστικό είναι να προσπαθείς και να μη σου βγαίνει. Πες του: "Βλέπω ότι σε δυσκολεύει πολύ αυτό τώρα και νιώθεις απογοήτευση. Είναι λογικό να θυμώνεις όταν κάτι φαίνεται τόσο βουνό".
2. Χρησιμοποίησε τη "μαγική λέξη": ΑΚΟΜΑ
Είναι μια από τις πιο ισχυρές τεχνικές στην παιδική ψυχολογία, βασισμένη στη θεωρία της καθηγήτριας του Stanford, Carol Dweck, για τη νοοτροπία ανάπτυξης. Όταν το παιδί λέει "δεν μπορώ να το κάνω", εσύ συμπληρώνεις απαλά: "Δεν μπορείς να το κάνεις... ακόμα". Αυτή η μόλις μία λέξη αλλάζει όλο το νόημα: μετατρέπει μια τελεσίδικη ταμπέλα ("είμαι άχρηστος") σε μια χρονική στιγμή μέσα σε μια διαδρομή μάθησης.
3. Μετατόπισε τη συζήτηση από το αποτέλεσμα στην προσπάθεια
Μην επαινείς ποτέ γενικά το πόσο "έξυπνο" είναι το παιδί, αλλά τον τρόπο που προσπάθησε. Πες του: "Είδα πόση ώρα προσπαθούσες να βρεις άλλη λύση, πόσο επίμονες ήταν οι κινήσεις σου. Αυτή η προσπάθεια είναι που μετράει και σε κάνει να μαθαίνεις". Όταν τα παιδιά καταλάβουν ότι ο έπαινος πηγαίνει στον κόπο και όχι στο έμφυτο ταλέντο, σταματούν να φοβούνται τα λάθη.
4. Κάνε το βουνό... σκαλοπάτια
Όταν ένα πρόβλημα φαίνεται τεράστιο, ο εγκέφαλος "κολλάει". Βοήθησέ το να το σπάσει σε μικρά, διαχειρίσιμα κομμάτια. "Αυτό το πρόβλημα είναι τεράστιο όντως. Για να δούμε, ποιο είναι το πρώτο μικρό βήμα που μπορούμε να κάνουμε μαζί; Μόνο το πρώτο".
Η αποτυχία δεν είναι ο εχθρός της μάθησης, είναι πολλές φορές η ίδια η μάθηση. Όταν σταματήσουμε να "σώζουμε" τα παιδιά από κάθε απογοήτευση και τους διδάξουμε πώς να στέκονται στα πόδια τους μετά από μια πτώση, τους προσφέρουμε το πολυτιμότερο εφόδιο για όλη τους τη ζωή: την ανθεκτικότητα.
Διαβάστε Επίσης
Διαβάστε Επίσης
