Μπορεί μια σχολική τσάντα να αποκαλύπτει στοιχεία της προσωπικότητας; Οι ειδικοί λένε πως είναι ένα μικρό "παράθυρο" στον τρόπο που σκέφτεται, οργανώνεται και βιώνει την καθημερινότητα ένα παιδί.
Η οργάνωση, η επιλογή αντικειμένων και ο τρόπος που το παιδί διαχειρίζεται τον χώρο του σχετίζονται με δεξιότητες εκτελεστικής λειτουργίας, δηλαδή την ικανότητα σχεδιασμού, οργάνωσης και λήψης αποφάσεων. Οι δεξιότητες αυτές, όπως αναφέρει ο αμερικάνικος οργανισμός για την ψυχική υγεία των παιδιών, Child Mind Institute, παίζουν καθοριστικό ρόλο σε δραστηριότητες όπως το να ετοιμάζει την τσάντα του ή να οργανώνει τα μαθήματά του.
Η τακτοποιημένη τσάντα
Ένα παιδί που διατηρεί την τσάντα του τακτοποιημένη συχνά νιώθει μεγαλύτερη αίσθηση ελέγχου και σταθερότητας. Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι είναι "πιο ώριμο", αλλά ότι έχει αναπτύξει συγκεκριμένες στρατηγικές οργάνωσης, σύμφωνα με την επιστημονική έρευνα.
Η "δημιουργικά ακατάστατη" τσάντα
Από την άλλη πλευρά, η δημιουργική "αταξία" δεν είναι πάντα πρόβλημα, μπορεί να συνδέεται με φαντασία, αυθορμητισμό ή ακόμα και με διαφορετικό τρόπο επεξεργασίας της πληροφορίας. Η έρευνα γύρω από τις εκτελεστικές λειτουργίες δείχνει ότι κάθε παιδί αναπτύσσει τις δεξιότητες αυτές με διαφορετικό ρυθμό.
Οι παιδαγωγοί τονίζουν ότι η οργάνωση δεν πρέπει να επιβάλλεται υπερβολικά. Όταν ο γονιός τακτοποιεί συνεχώς την τσάντα ή απαιτεί "τέλεια" τάξη, το παιδί μπορεί να νιώσει πίεση ή να χάσει την αίσθηση αυτονομίας. Αντίθετα, η συν-οργάνωση-το να ετοιμάζετε μαζί την τσάντα με βάση το πρόγραμμα- βοηθά το παιδί να μάθει σταδιακά να παίρνει ευθύνη για τον χώρο του. Έρευνες δείχνουν ότι η υποστηρικτική στάση των γονιών απέναντι στην αυτονομία συνδέεται με καλύτερη ανάπτυξη δεξιοτήτων οργάνωσης και εκτελεστικών λειτουργιών στα παιδιά.
Η βαριά τσάντα
Ένα άλλο στοιχείο που παρατηρούν οι ειδικοί είναι η υπερφόρτωση της σχολικής τσάντας. Παιδιά που κουβαλούν πολλά "περιττά" αντικείμενα μπορεί να αναζητούν ασφάλεια ή να βιώνουν άγχος, ιδιαίτερα σε περιόδους αλλαγών. Μελέτες για το παιδικό άγχος δείχνουν ότι η ανάγκη ελέγχου ή η συσσώρευση αντικειμένων μπορεί να λειτουργεί ως μηχανισμός διαχείρισης συναισθημάτων.
Αντί να διορθώνεις συνεχώς την τσάντα, δοκίμασε να ρωτήσεις το παιδί γιατί επιλέγει συγκεκριμένα πράγματα: "Τι σε βοηθά να έχεις μαζί σου;" ή "Πώς σκέφτηκες να τα βάλεις έτσι;". Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι τέτοιες ερωτήσεις ενισχύουν τη μεταγνωστική σκέψη,την ικανότητα του παιδιού να κατανοεί τον τρόπο που οργανώνεται και μαθαίνει
Η σχολική τσάντα είναι ένας μικρός χάρτης της καθημερινότητας του παιδιού: Δείχνει πώς αντιλαμβάνεται το σχολείο, πώς οργανώνει τον χρόνο του και τι χρειάζεται για να νιώθει ασφάλεια. Μέσα σε ένα backpack δεν κρύβονται μόνο τετράδια και μολύβια, αλλά σημάδια για τον τρόπο που μεγαλώνει και ανακαλύπτει τον κόσμο. Αρκεί να τα παρατηρήσουμε.

