Το φλέγον ζήτημα της εποχής που απασχολεί γονείς, εκπαιδευτικούς και ειδικούς που ασχολούνται με παιδιά κάθε ηλικίας είναι ο χρόνος που περνούν τα παιδιά μπροστά στις οθόνες και τα όρια ηλικίας που συνεχώς όλο και κατεβαίνουν. Άρθρο της Emine Saner στην Guardian για τον χρόνο που περνούν τα νήπια μπροστά στις οθόνες επισημαίνει ένα σημαντικό σύμπτωμα: Το πρόβλημα δεν είναι απλώς ότι τα παιδιά παρακολουθούν οθόνες, είναι ότι δεν δημιουργούν κάτι ουσιαστικό.
Διαβάστε Επίσης
Για 11 χρόνια, η οργάνωση Red Paper Plane έχει εργαστεί με περισσότερα από 30.000 παιδιά στη Βουλγαρία μέσα από ένα πρόγραμμα μάθησης βασισμένο σε έργα που ονομάζουν Design Champions. Στο πλαίσιο αυτό, τα παιδιά ηλικίας 5 έως 10 ετών δεν καταναλώνουν απλά περιεχόμενο, αλλά γίνονται σχεδιαστές πάρκων, μηχανικοί αυτοκινήτων και αρχιτέκτονες πόλεων. Εργάζονται σε ειδικές αποστολές που διαρκούν εβδομάδες, επιλύοντας πραγματικά προβλήματα με πραγματικά υλικά.
Ενώ οι νηπιαγωγοί παρακολουθούν παιδιά να φτιάχνουν χάρτινα iPhone επειδή αυτό γνωρίζουν, τα παιδιά του προγράμματός της Red Paper Plane δημιουργούν μοντέλα των παιδικών χαρών των ονείρων τους και τα παρουσιάζουν στις κοινότητές τους. Ίδια ηλικία, αλλά εντελώς διαφορετικά αποτελέσματα.
Το πρόβλημα που περιγράφεται στο άρθρο της Guardian δεν είναι θέμα οθονών, αλλά θέμα σκοπού. Τα παιδιά που περνούν ώρες παθητικά καταναλώνοντας περιεχόμενο χάνουν τις αλληλεπιδράσεις δίνω-παίρνω που χτίζουν τη γλώσσα και τις κοινωνικές δεξιότητες. Η λύση δεν είναι απλώς λιγότερος χρόνος μπροστά στις οθόνες, είναι περισσότερος ουσιαστικός χρόνος με έργα στα χέρια τους, συνεργατικές προκλήσεις, πραγματικά προβλήματα κλιμακωμένα για μικρά χέρια και ολοένα μεγαλύτερα μυαλά.
Η Maria Montessori το είχε κατανοήσει πριν από έναν αιώνα σχεδόν: τα παιδιά ανθίζουν σε περιβάλλον όπου μπορούν να δράσουν στον κόσμο, όχι μόνο να τον παρατηρούν.
Οπότε το ερώτημα που θα πρέπει να μας απασχολεί όλους ως γονείς και ανθρώπους που έρχονται σε επαφή με παιδιά δεν είναι πόσες ώρες περνούν μπροστά σε οθόνες, αλλά ποιες εμπειρίες χάνουν και πώς μπορούμε να σχεδιάσουμε από την πλευρά μας την πρώιμη εκπαίδευση για να ανακτήσουμε όσα χάνονται.
Έρευνες αναφέρουν πως ο εγκέφαλος αναπτύσσεται ραγδαία τα πρώτα πέντε χρόνια ζωής του παιδιού, και πως αυτή η ανάπτυξη εξαρτάται κρίσιμα από την αλληλεπίδραση του παιδιού με τον βασικό φροντιστή του, δηλαδή συνήθως τη μητέρα. Αυτή η φάση θέτει τα θεμέλια για την προσωπική και συναισθηματική ανάπτυξη, την αυτοεκτίμηση, την ικανότητα εμπιστοσύνης και τη σύνδεση με άλλους.
Αυτό που πραγματικά λείπει στις μέρες μας και τις κοινωνίες, είναι η κατανόηση της ανάπτυξης του παιδιού και του πώς οι πρώιμες εμπειρίες αυτές θέτουν τα θεμέλια για την αίσθηση του εαυτού και των σχέσεων.
Διαβάστε Επίσης
