Για τους γονείς που παρατηρούν ότι το μωρό τους ξυπνάει με το παραμικρό ή δείχνει να "ενοχλείται εύκολα" από τους ήχους της καθημερινότητας, η επιστήμη έρχεται να δώσει μια πολύ ενδιαφέρουσα απάντηση. Μια νέα μελέτη από το Πανεπιστήμιο της East Anglia (UEA) ρίχνει φως στη σχέση ανάμεσα στον βρεφικό ύπνο, την αισθητηριακή ευαισθησία και τον αυτισμό, αποκαλύπτοντας ότι για κάποια μωρά, η "ησυχία" μπορεί να μην είναι τελικά αρκετά… ήσυχη.
Η έρευνα, η οποία δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Sleep, εξέτασε βρέφη ηλικίας 8 έως 11 μηνών, συμπεριλαμβανομένων και μωρών που έχουν μεγαλύτερο αυτιστικό αδελφάκι (γεγονός που αυξάνει στατιστικά την πιθανότητα εμφάνισης αυτισμού). Τα ευρήματα δείχνουν ότι η ποιότητα του ύπνου των νευροδιαφορετικών βρεφών επηρεάζεται από έναν εσωτερικό μηχανισμό που σχετίζεται με τον τρόπο που ο εγκέφαλος επεξεργάζεται τα ερεθίσματα.
Ο "επιφανειακός" βαθύς ύπνος
Κατά τη διάρκεια του βαθέος ύπνου, ο εγκέφαλος των περισσότερων ανθρώπων "αποσυνδέεται" από το περιβάλλον, φιλτράροντας τους εξωτερικούς θορύβους για να πετύχει τη μέγιστη δυνατή ξεκούραση και ανάπλαση. Στα μωρά όμως με υψηλή αισθητηριακή ευαισθησία, αυτή η αποσύνδεση φαίνεται πως δεν ολοκληρώνεται.
Καταγράφοντας τα εγκεφαλικά κύματα των βρεφών στο εργαστήριο ύπνου, οι ερευνητές παρατήρησαν κάτι εντυπωσιακό: τα πολύ ευαίσθητα μωρά περνούσαν τον ίδιο χρόνο σε στάδιο "βαθέος ύπνου" με τα υπόλοιπα, αλλά η ποιότητα αυτού του ύπνου ήταν σημαντικά πιο επιφανειακή.
Τα αργά εγκεφαλικά κύματα (slow waves) που χαρακτηρίζουν αυτό το στάδιο ήταν πιο μικρά και εξασθενημένα, πράγμα που σημαίνει ότι ο ύπνος τους δεν ήταν εξίσου αναζωογονητικός.
Τα βασικά συμπεράσματα της μελέτης
Αποτυχία αισθητηριακής αποσύνδεσης: Ο εγκέφαλος των ευαίσθητων βρεφών παραμένει εν μέρει ενεργός και αντιδρά στα εξωτερικά ερεθίσματα, ακόμη κι όταν κοιμούνται.
Η επίδραση του θορύβου: Όταν τα μωρά αυτά κοιμόντουσαν σε περιβάλλον με μέτριο θόρυβο (όπως επαναλαμβανόμενοι απαλοί ήχοι στην ένταση μιας κανονικής συζήτησης), ο βαθύς ύπνος τους διαταρασσόταν σε πολύ μεγάλο βαθμό συγκριτικά με τα λιγότερο ευαίσθητα βρέφη.
Εσωτερική "καλωδίωση": Ακόμα και σε συνθήκες απόλυτης ησυχίας, τα μωρά με υψηλή αισθητηριακή οξύτητα συνέχιζαν να κοιμούνται πιο ελαφριά. Αυτό υποδηλώνει ότι η δυσκολία χαλάρωσης οφείλεται σε μια ιδιαιτερότητα του τρόπου που ο εγκέφαλός τους διαχειρίζεται τις πληροφορίες, και όχι μόνο στο εξωτερικό περιβάλλον.
Ένας πρώιμος δείκτης νευροδιαφορετικότητας
Η αισθητηριακή ευαισθησία αποτελεί ένα πολύ κοινό χαρακτηριστικό στα νευροδιαφορετικά άτομα. Το σημαντικό είναι ότι αυτό το χαρακτηριστικό εκδηλώνεται πολύ νωρίς στη ζωή ενός παιδιού, πολύ πριν από την επίσημη διάγνωση του αυτισμού, η οποία συνήθως δεν μπορεί να γίνει με ασφάλεια πριν από την ηλικία των τριών ετών.
Όπως επισημαίνει η επικεφαλής της έρευνας, Καθηγήτρια Teodora Gliga: "Ο καλός ύπνος είναι ζωτικής σημασίας για την ανάπτυξη του εγκεφάλου και τη συναισθηματική ευεξία των παιδιών. Κατανοώντας αυτές τις διαφορές, μπορούμε να βρούμε καλύτερους τρόπους υποστήριξης για τις οικογένειες".
Ένα μωρό που ξυπνάει εύκολα δεν σημαίνει απαραίτητα ότι βρίσκεται στο φάσμα του αυτισμού
Αν το μωρό σας ξυπνάει εύκολα, δεν σημαίνει αυτόματα ότι βρίσκεται στο φάσμα του αυτισμού. Η αισθητηριακή ευαισθησία υπάρχει και σε πολλά νευροτυπικά παιδιά.
Ωστόσο, η μελέτη αυτή ανοίγει έναν νέο δρόμο για τους επιστήμονες. Το επόμενο βήμα είναι να βρεθούν τρόποι –πέρα από τη μείωση του θορύβου στο δωμάτιο ή τη χρήση λευκών ήχων– που θα βοηθήσουν τον εγκέφαλο αυτών των βρεφών να "ενισχύσει" το φυσικό του φίλτρο απέναντι στα ερεθίσματα, εξασφαλίζοντάς τους τον βαθύ και ποιοτικό ύπνο που έχουν ανάγκη για τη σωστή τους ανάπτυξη.
Διαβάστε Επίσης
