Ως παιδίατρος, με πολυετή διαδρομή και επιστημονική ενασχόληση με την παιδική υγεία και την ελληνική οικογένεια, ο Γεώργιος Τσόλας παρακολουθεί με ανησυχία και αίσθηση ευθύνης, όπως αναφέρει σε πρόσφατη ανάρτησή του, τη συνεχιζόμενη δημογραφική κατάρρευση της πατρίδας μας.
Ο Γεώργιος Τσόλας, Παιδίατρος και Διδάκτωρ της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, φέρνει στο προσκήνιο τα επίσημα στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛΣΤΑΤ) για το 2025, τα οποία επιβεβαιώνουν με δραματικό τρόπο τη συρρίκνωση του πληθυσμού μας. Η καταγραφή αυτή δεν αποτελεί απλώς μια ψυχρή στατιστική απεικόνιση, αλλά ένα εθνικό και κοινωνικό καμπανάκι κινδύνου για το μέλλον της χώρας μας, το οποίο οφείλουμε να μελετήσουμε χωρίς παραλείψεις.
Χάθηκαν άλλοι 56.223 κάτοικοι το 2025
"Νέα επιδείνωση της δημογραφικής εικόνας της χώρας καταγράφουν τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για το 2025, με τις γεννήσεις να υποχωρούν στις 65.618, τους θανάτους να φτάνουν τους 121.841 και τη φυσική μείωση του πληθυσμού να διαμορφώνεται σε 56.223 άτομα. Την ίδια ώρα, περισσότερα από 6 στα 10 παιδιά γεννήθηκαν με καισαρική τομή, ενώ οι γεννήσεις μετατοπίζονται όλο και περισσότερο προς μεγαλύτερες ηλικίες μητέρων. Η δημογραφική εικόνα της Ελλάδας εξακολουθεί να χαρακτηρίζεται από τη μεγάλη απόσταση μεταξύ γεννήσεων και θανάτων. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής, το 2025 καταγράφηκαν 65.618 γεννήσεις ζώντων, έναντι 121.841 θανάτων. Το φυσικό ισοζύγιο ήταν έτσι αρνητικό κατά 56.223 άτομα. Οι γεννήσεις μειώθηκαν κατά 4,2% σε σχέση με το 2024, όταν είχαν ανέλθει σε 68.467, ενώ οι θάνατοι μειώθηκαν κατά 4%, από 126.916 σε 121.841. Η πτώση των θανάτων δεν ήταν, ωστόσο, αρκετή για να περιορίσει σημαντικά το αρνητικό φυσικό ισοζύγιο. Η εικόνα αυτή δεν αποτελεί συγκυριακή εξέλιξη. Το 2015 οι γεννήσεις ανέρχονταν σε 91.847 και μέσα σε μία δεκαετία έχουν υποχωρήσει στις 65.618, δηλαδή κατά περίπου 28,6%. Παράλληλα, οι θάνατοι παραμένουν σε επίπεδα σχεδόν διπλάσια των γεννήσεων.
Η Κρήτη η μόνη Περιφέρεια με αύξηση γεννήσεων
Η γεωγραφική κατανομή των γεννήσεων δείχνει ότι η δημογραφική πίεση δεν είναι ίδια σε ολόκληρη τη χώρα. Μεταξύ των 13 Περιφερειών, η Κρήτη είναι η μόνη που κατέγραψε αύξηση των γεννήσεων το 2025, με 5.306 γεννήσεις και μεταβολή +2,6% σε σχέση με το 2024. Αύξηση καταγράφηκε και στις γεννήσεις στην Κρήτη ανά βασική περιφερειακή ενότητα: στο Ηράκλειο κατά 3,8%, στο Λασίθι κατά 2,5% και στα Χανιά κατά 2,1%, ενώ στο Ρέθυμνο σημειώθηκε οριακή μείωση 0,6%. Στον αντίποδα, η μεγαλύτερη ποσοστιαία μείωση μεταξύ των Περιφερειών καταγράφηκε στην Ήπειρο, όπου οι γεννήσεις μειώθηκαν κατά 10,8%, στις 1.596. Ακολούθησε η Πελοπόννησος, με πτώση 8,2% και 3.052 γεννήσεις. Μείωση 6,4% κατέγραψε το Βόρειο Αιγαίο, 5,8% η Κεντρική Μακεδονία, 5,4% η Ανατολική Μακεδονία και Θράκη και 5,3% η Θεσσαλία. Η Αττική, όπου καταγράφηκαν οι περισσότερες γεννήσεις σε απόλυτους αριθμούς, είχε 23.777 γεννήσεις, μειωμένες κατά 4%. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και ορισμένες Περιφερειακές Ενότητες. Στην Άρτα οι γεννήσεις μειώθηκαν κατά 22,9%, στο Κιλκίς κατά 22,3% και τη Λακωνία κατά 16,5%. Αντίθετα, στη Φλώρινα αυξήθηκαν κατά 7,5%, ενώ στην Ευρυτανία η ΕΛΣΤΑΤ καταγράφει αύξηση 56,1%, από πολύ χαμηλή όμως βάση. Στη Θεσσαλονίκη καταγράφηκαν 6.653 γεννήσεις, μειωμένες κατά 5,3% σε σχέση με το 2024. Οι θάνατοι ανήλθαν σε 11.145, μειωμένοι κατά 3,5%. Στην Αττική οι γεννήσεις ανήλθαν σε 23.777 (-4,0%) και οι θάνατοι σε 40.879 (-3,5%)
Πάνω από 6 στις 10 γεννήσεις με καισαρική
Ένα από τα πλέον χαρακτηριστικά στοιχεία της έκθεσης αφορά τον τρόπο γέννησης. Από τις 65.618 γεννήσεις του 2025, οι 41.202 έγιναν με καισαρική τομή, ενώ 24.323 με φυσιολογικό τοκετό. Δηλαδή, περίπου 62,8% των γεννήσεων πραγματοποιήθηκαν με καισαρική και 37,1% με φυσιολογικό τοκετό. Σε 93 περιπτώσεις δεν δηλώθηκε η μέθοδος. Οι απόλυτοι αριθμοί δείχνουν ότι οι καισαρικές παραμένουν σταθερά πάνω από τις γεννήσεις με φυσιολογικό τοκετό. Το 2021 είχαν καταγραφεί 51.607 καισαρικές και 33.604 φυσιολογικοί τοκετοί. Το 2025 οι αντίστοιχοι αριθμοί ήταν 41.202 και 24.323. Η ΕΛΣΤΑΤ σημειώνει ότι η πληροφορία για τη μέθοδο γέννησης συλλέγεται από το 2018 και μετά. Στις 65.618 γεννήσεις του 2025, οι 58.974 αφορούσαν Ελληνίδες μητέρες, ποσοστό 89,9%, ενώ 6.644 γεννήσεις, ποσοστό 10,1%, αφορούσαν αλλοδαπές μητέρες. Το αντίστοιχο ποσοστό των γεννήσεων από αλλοδαπές μητέρες ήταν 11,8% το 2021 και μειώθηκε σταδιακά στο 10,1% το 2025. Τα στοιχεία για την ηλικία των μητέρων αποτυπώνουν παράλληλα μια βαθιά αλλαγή στη δημογραφική συμπεριφορά της χώρας. Το 2025, η μεγαλύτερη ομάδα γεννήσεων ήταν αυτή των μητέρων ηλικίας 30-34 ετών, με 21.910 γεννήσεις, ενώ ακολούθησε η ομάδα 35-39 ετών με 17.131 γεννήσεις. Οι δύο αυτές ηλικιακές ομάδες αντιστοιχούν μαζί σε σχεδόν 6 στις 10 γεννήσεις. Την ίδια ώρα, οι γεννήσεις από μητέρες ηλικίας 40-44 ετών ανήλθαν σε 5.785, ενώ 1.120 παιδιά γεννήθηκαν από γυναίκες ηλικίας 45-49 ετών και 291 από γυναίκες ηλικίας 50 ετών και άνω. Η μεταβολή γίνεται ακόμη πιο εμφανής σε βάθος χρόνου. Το 1985 καταγράφηκαν 41.288 γεννήσεις από μητέρες ηλικίας 20-24 ετών. Το 2025 ο αριθμός αυτός είχε περιοριστεί στις 4.794. Αντίστροφα, οι γεννήσεις από μητέρες 40-44 ετών αυξήθηκαν από 1.286 το 1985 σε 5.785 το 2025. Οι γεννήσεις εντός γάμου ή συμφώνου συμβίωσης ανήλθαν το 2025 σε 58.951, αντιστοιχώντας στο 89,8% του συνόλου. Οι γεννήσεις εκτός γάμου ή συμφώνου ανήλθαν σε 6.667, ποσοστό 10,2%. Παρότι η συντριπτική πλειονότητα των γεννήσεων εξακολουθεί να καταγράφεται εντός γάμου ή συμφώνου συμβίωσης, το σχετικό ποσοστό έχει μειωθεί ελαφρά σε σχέση με το 2021, όταν έφτανε το 90,8%.
Λιγότεροι θάνατοι, αλλά το ισοζύγιο παραμένει βαθιά αρνητικό
Το 2025 οι θάνατοι μειώθηκαν κατά 4% σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά, από 126.916 σε 121.841. Από αυτούς, 61.644 αφορούσαν άνδρες και 60.197 γυναίκες. Σημαντική βελτίωση καταγράφεται και στη βρεφική θνησιμότητα. Οι θάνατοι βρεφών κάτω του ενός έτους περιορίστηκαν στους 208, από 261 το 2024, με τον δείκτη βρεφικής θνησιμότητας να υποχωρεί από 3,8 σε 3,2 θανάτους ανά 1.000 γεννήσεις ζώντων. Ο δείκτης νεογνικής θνησιμότητας μειώθηκε από 2,6 σε 1,7. Παρά τη μείωση των θανάτων, το φυσικό ισοζύγιο παρέμεινε ιδιαίτερα αρνητικό: 121.841 θάνατοι έναντι 65.618 γεννήσεων, δηλαδή 56.223 περισσότερα άτομα έφυγαν από τη ζωή από όσα γεννήθηκαν. Την ίδια ώρα, οι γάμοι παρουσίασαν οριακή αύξηση. Το 2025 πραγματοποιήθηκαν 36.810 γάμοι, έναντι 36.649 το 2024, αύξηση 0,4%. Οι θρησκευτικοί γάμοι ανήλθαν σε 20.868 και οι πολιτικοί σε 15.942. Πολύ μεγαλύτερη ήταν η αύξηση στα σύμφωνα συμβίωσης: ανήλθαν σε 16.627, από 14.486 το 2024, σημειώνοντας άνοδο 14,8%. Η ηλικιακή εικόνα των πρώτων γάμων δείχνει ότι η δημιουργία οικογένειας μετατοπίζεται σε μεγαλύτερες ηλικίες. Στους άνδρες που παντρεύτηκαν για πρώτη φορά το 2025, η μεγαλύτερη ομάδα ήταν 30-34 ετών, με ποσοστό 35,5%, ενώ στις γυναίκες η ίδια ηλικιακή ομάδα συγκέντρωσε επίσης 35,5%. Ανοδικά κινήθηκαν και τα διαζύγια. Το 2025 εκδόθηκαν 15.853 διαζύγια, έναντι 15.532 το 2024, αύξηση 2,1%. Η μεγάλη πλειονότητα ήταν συναινετικά: 13.127 διαζύγια ή 82,8% του συνόλου. Άλλα 1.926, ποσοστό 12,1%, ήταν κατ’ αντιδικία, ενώ για 800 διαζύγια δεν δηλώθηκε ο τύπος. Παράλληλα, το 67,6% των διαζυγίων αφορούσε γάμους διάρκειας τουλάχιστον δέκα ετών. Η αναλογία διαζυγίων ανά 100 γάμους ανήλθε το 2025 σε 43,1, από 42,4 το 2024 και 34,2 το 2021. Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ αποτυπώνουν έτσι μια Ελλάδα στην οποία οι γεννήσεις συνεχίζουν να μειώνονται, η φυσική μεταβολή του πληθυσμού παραμένει έντονα αρνητική και η τεκνοποίηση μετατοπίζεται σε μεγαλύτερες ηλικίες. Ταυτόχρονα, η εικόνα δεν είναι ομοιόμορφη γεωγραφικά: από τη μία η Κρήτη καταγράφει αύξηση γεννήσεων και από την άλλη Περιφέρειες όπως η Ήπειρος και η Πελοπόννησος εμφανίζουν πολύ μεγαλύτερες ετήσιες απώλειες. Το 2025 προσθέτει έτσι ακόμη ένα κεφάλαιο στη μακροχρόνια δημογραφική μεταβολή της χώρας: οι 65.618 γεννήσεις απέχουν σημαντικά από τις 91.847 του 2015 και ακόμη περισσότερο από τα επίπεδα των προηγούμενων δεκαετιών".
Διαβάστε Επίσης
Διαβάστε Επίσης
