Η απόφαση μιας γυναίκας να δημιουργήσει οικογένεια είναι μια από τις πιο σημαντικές και προσωπικές στιγμές της ζωής της. Δυστυχώς, όμως, στον εργασιακό στίβο, η επιθυμία για μητρότητα μετατρέπεται συχνά σε πηγή άγχους, με πολλές εργαζόμενες να έρχονται αντιμέτωπες με αδιάκριτες ερωτήσεις ή ακόμα και με τον φόβο της απόλυσης.
Πού σταματά, λοιπόν, η δικαιοδοσία του εργοδότη και πού αρχίζουν τα θεμελιώδη δικαιώματά σου; H έγκριτη δικηγόρος Σουζάνα Κλημεντίδη εξηγεί στο TheMamagers.gr με απλό και ξεκάθαρο τρόπο όλα όσα πρέπει να γνωρίζεις για την προστασία της μητρότητας στην εργασία με βάση την ελληνική νομοθεσία, από το στάδιο της συνέντευξης μέχρι και την επιστροφή σου στο γραφείο μετά τη γέννα.
"Θέλω να μείνω έγκυος. Τι ΔΕΝ δικαιούται να με ρωτήσει ο εργοδότης μου;"
Ακόμη και σήμερα πολλές γυναίκες εξακολουθούν να ακούν ερωτήσεις που δεν θα έπρεπε να τίθενται καν σε μια συνέντευξη, όπως "Είσαι παντρεμένη;", "Σκοπεύετε να κάνετε παιδί;", "Είστε έγκυος;" ή "Πότε σκέφτεστε να δημιουργήσετε οικογένεια;". Αυτές οι ερωτήσεις δεν σχετίζονται με τα επαγγελματικά προσόντα της εργαζόμενης και μπορούν να συνιστούν διάκριση λόγω φύλου, εγκυμοσύνης ή οικογενειακής κατάστασης.
Η επαγγελματική αξιολόγηση μιας γυναίκας δεν μπορεί να κρίνεται με βάση τα προσωπικά ή οικογενειακά της σχέδια.
· Η ισότητα των φύλων και η προστασία της μητρότητας κατοχυρώνονται συνταγματικά (άρθρα 4 παρ. 2 και 21 παρ. 1 Συντ.), ενώ ο ν. 4443/2016, με τον οποίο ενσωματώθηκε η σχετική ευρωπαϊκή νομοθεσία, απαγορεύει τις διακρίσεις στην απασχόληση λόγω φύλου.
· Η εργαζόμενη δεν υποχρεούται να αποκαλύψει ότι σχεδιάζει εγκυμοσύνη ή ότι βρίσκεται σε εγκυμοσύνη κατά τη διαδικασία πρόσληψης.
· Η εγκυμοσύνη δεν μπορεί να αποτελέσει λόγο απόρριψης υποψηφίου, δυσμενούς μεταχείρισης, μη προαγωγής ή απόλυσης.
· Σύμφωνα με το Κώδικα Ατομικού Εργατικού Δικαίου (ν. 4808/2021), η απόλυση εγκύου είναι άκυρη κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης και για 18 μήνες μετά τον τοκετό.
· Εξαίρεση υπάρχει μόνο όταν συντρέχει σπουδαίος λόγος άσχετος με την εγκυμοσύνη ή τη μητρότητα, ο οποίος πρέπει να αιτιολογείται γραπτώς και να γνωστοποιείται στην Επιθεώρηση Εργασίας.
· Η προστασία αυτή ισχύει ακόμη και σε περιπτώσεις γέννησης νεκρού εμβρύου ή θανάτου του νεογνού μετά τον τοκετό, καθώς σκοπός του νόμου είναι πρωτίστως η προστασία της υγείας και της αποκατάστασης της μητέρας.
· Η προστασία της μητρότητας δεν εξαντλείται στις άδειες κύησης και λοχείας. Σύμφωνα με το άρθρο 46 παρ. 2 του ν. 4808/2021, μετά τη λήξη της άδειας μητρότητας η εργαζόμενη έχει δικαίωμα να επιστρέψει στην ίδια ή σε ισοδύναμη θέση εργασίας, με τους ίδιους όρους και συνθήκες απασχόλησης.
· Αν ο εργοδότης την τοποθετήσει σε υποδεέστερη θέση ή περιορίσει ουσιωδώς τα καθήκοντά της, ακόμη και χωρίς μείωση αποδοχών, μπορεί να γεννηθεί ζήτημα μονομερούς βλαπτικής μεταβολής των όρων εργασίας και προσβολής της προσωπικότητας (βλ. πρόσφατη υπ’ αριθ. 5019/2025 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών).
· Η προστασία της μητρότητας δεν αποτελεί προνόμιο, αλλά θεμελιώδες εργασιακό και κοινωνικό δικαίωμα που προστατεύεται από το Σύνταγμα, το εργατικό δίκαιο και το δίκαιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Καμία γυναίκα δεν πρέπει να αναγκάζεται να επιλέξει ανάμεσα στη μητρότητα και την επαγγελματική της πορεία. Ο νόμος είναι ξεκάθαρος: η απόφαση μιας γυναίκας να γίνει μητέρα δεν μπορεί να αποτελεί κριτήριο πρόσληψης, εξέλιξης ή απόλυσης.
Διαβάστε Επίσης
Διαβάστε Επίσης
