Υπάρχουν τόσες πολλές και αντικρουόμενες θεωρίες γύρω από το πώς να χτίσουμε την αυτοπεποίθηση των παιδιών μας. Υπάρχει άραγε σωστός τρόπος; Μπορεί ο υπερβολικός έπαινος να γίνει επιζήμιος; Πρέπει τα παιδιά να παίρνουν ένα "χρυσό αστέρι" επιβράβευσης για το καθετί; Όπως συμβαίνει με πολλά πράγματα στη ζωή, μερικές φορές η καλύτερη λύση είναι η πιο απλή!
Ένα viral βίντεο στα social media δείχνει δύο γονείς να κάνουν το πιο απλό: Nα μιλάνε για την κόρη τους όταν εκείνη βρίσκεται αρκετά κοντά ώστε να τους ακούει, αλλά δεν τους βλέπει. Κι έτσι κατάφεραν να ενισχύσουν την αυτοπεποίθησή της!
Η Namwila Mulwanda και ο σύντροφός της, Zephi, εφαρμόζουν τις αρχές της θετικής/ήρεμης ανατροφής με την κόρη τους, Nhyara. Σε ένα βίντεο που μοιράστηκαν στο Instagram, αποκάλυψαν την αγαπημένη τους τεχνική, κατά την οποία λένε θετικά σχόλια για την κόρη τους όταν εκείνη είναι κοντά ώστε να τους ακούει, αλλά δεν τους βλέπει!
Το viral κόλπο
Σε μια ανάρτηση στο Instagram που έγινε αμέσως viral ξεπερνώντας το 1 εκατομμύριο likes, η Mulwanda έγραψε: "Μιλάς πίσω από την πλάτη του παιδιού σου, έτσι ώστε να μπορεί να σε ακούσει". Οι δύο γονείς σκόπιμα δημιουργούσαν συζητήσεις προσφέροντας ειλικρινή έπαινο και εγκάρδια επιβεβαίωση στο παιδί, χωρίς να του απευθύνονται άμεσα.
Τι ακριβώς κάνουν στο βίντεο;
Στο βίντεο, η Mulwanda και ο σύντροφός της κάθονται σε μια ήσυχη γωνιά του σπιτιού και συζητούν χαμηλόφωνα για την κόρη τους Nhyara, ρίχνοντας κρυφές ματιές για να δουν αν τους ακούει, πράγμα που φυσικά συμβαίνει. Με το παιδί να βρίσκεται σε απόσταση ακοής, οι δύο γονείς ξεκινούν τον "διάλογο":
"Είμαι τόσο περήφανη γι' αυτήν και για όσα κάνει", ξεκινά η μαμά.
"Προσπαθεί τόσο πολύ με την ανάγνωση, όπως με εκείνη τη δύσκολη λέξη που πήρε τον χρόνο της για να την προφέρει σωστά", προσθέτει ο μπαμπάς.
"Μου λέει συνέχεια: Μπαμπά, θέλω να πλύνω τα δόντια μου μόνη μου", λέει ο πατέρας, πριν καταλήξουν στο ότι είναι απλά καταπληκτική. "Είναι υπέροχη", λέει η μητέρα.
Τα σχόλια των γονιών
Οι γονείς στα σχόλια ενθουσιάστηκαν και άρχισαν να μοιράζονται τις δικές τους εκδοχές της τεχνικής. Μια single μαμά έγραψε: "προσποιούμαι ότι παίρνω τηλέφωνο κάποιο μέλος της οικογένειας και το κάνω αυτό δυνατά".
Ένας άλλος γονέας μοιράστηκε ένα συγκλονιστικό παράδειγμα: "Ο γιος μου φοβόταν να κατέβει τις σκάλες. Έτσι, ο σύζυγός μου είπε δυνατά: "Είναι πολύ γενναίος! Έχει δείξει πολύ μεγάλο θάρρος τελευταία". Την επόμενη μέρα, όταν πήγαμε να τον πάρουμε αγκαλιά για να τον κατεβάσουμε, μας είπε: "Όχι, έχω πολύ θάρρος μέσα μου"".
Άλλοι, πάλι, κοίταξαν πίσω στα δικά τους παιδικά χρόνια με μια δόση μελαγχολίας. "Χωρίς υπερβολή, θα ήμουν ένας εντελώς διαφορετικός άνθρωπος αν οι γονείς μου ήταν έτσι μαζί μου", έγραψε ένας χρήστης, ενώ μια μελλοντική μαμά πρόσθεσε: "Σταματήστε, σκεφτόμουν μόλις χθες το βράδυ ότι όταν κάνω παιδιά, θα κάνω δυνατές συζητήσεις με τον άντρα μου για το πόσο τα αγαπάμε και πόσο περήφανοι είμαστε γι' αυτά".
Τι λέει η επιστήμη: Γιατί ο έμμεσος έπαινος κάνει θαύματα;
Οι έρευνες στον τομέα της παιδοψυχολογίας επιβεβαιώνουν ότι ο έμμεσος έπαινος έχει πολύ ισχυρότερο ψυχολογικό αντίκτυπο στα μικρά παιδιά σε σχέση με την άμεση επιβράβευση. Υπάρχει κάτι μαγικό στο να ακούς άλλους να μιλάνε για σένα: Ξέρεις ότι είναι ειλικρινείς επειδή δεν το λένε απευθείας σε σένα.
Αυτή η αποτελεσματικότητα πηγάζει από μια έμφυτη ικανότητα των παιδιών να καταλαβαίνουν ότι οι συζητήσεις μεταξύ των ενηλίκων τείνουν να είναι πιο αυθεντικές. Από πολύ μικρή ηλικία, τα παιδιά αντιλαμβάνονται ότι όταν οι γονείς τους τους μιλάνε απευθείας, συχνά το κάνουν με έναν συγκεκριμένο σκοπό (π.χ. για να τα κατευθύνουν ή να διαμορφώσουν τη συμπεριφορά τους). Αντίθετα, ο έπαινος που "κρυφακούν" μοιάζει αυθόρμητος και αληθινός, και όχι σαν μια προσπάθεια χειραγώγησης της αυτοεικόνας τους.
Πώς να το κάνετε σωστά (και τι να αποφύγετε)
Η επιστήμη τονίζει ότι αυτή η τεχνική λειτουργεί καλύτερα όταν ο έπαινος εστιάζει στην προσπάθεια και τη διαδικασία και όχι σε μόνιμα, έμφυτα χαρακτηριστικά.
Ωστόσο, είναι κρίσιμο να κρατάτε τον έπαινο ρεαλιστικό:
- Αποφύγετε τις υπερβολές για μελλοντικά επιτεύγματα, όπως το να λέτε ότι "θα σκίζει σε όλα τα τεστ για πάντα". Τα παιδιά έχουν απίστευτο ένστικτο. Αν διαισθανθούν ανειλικρίνεια, η στρατηγική θα γυρίσει μπούμερανγκ, καταστρέφοντας την εμπιστοσύνη τους προς εσάς.
- Μην υπερδιογκώνετε τα πράγματα. Το να χαρακτηρίζετε "απίστευτη" μια εντελώς μέτρια προσπάθεια μπορεί να φορτώσει το παιδί με μη ρεαλιστικές προσδοκίες και άγχος.
- Μια χαλαρή κουβέντα με τον σύντροφό σας στην κουζίνα αρκεί: "Παρατήρησα πόσο προσεκτικά μάζεψε η Μάγια τα παιχνίδια της χωρίς να της το ζητήσει κανείς. Ήταν τόσο ωραίο εκ μέρους της, βοήθησε πραγματικά να μείνει καθαρό το σπίτι".

