"Όλη μέρα στο κινητό!": Πώς θα καταλάβεις αν το παιδί σου είναι απλά έφηβος ή εθισμένος στα social media

Μπαίνεις στο δωμάτιο και βλέπεις το εφηβάκι σου ξανά μπροστά από μια οθόνη. Σκρολάρει ασταμάτητα στο TikTok, στέλνει snaps στο Snapchat, γελάει με ένα βίντεο και μετά πέφτει πάλι σε σιωπή. Η πρώτη αντίδραση κάθε γονιού είναι η απόγνωση: "Μα καλά, δεν κάνει τίποτα άλλο στη ζωή του;". Είναι όμως αυτή η συμπεριφορά απλά το "σήμα κατατεθέν" της γενιάς Gen Z και Alpha, ή κρύβει κάτι πιο ανησυχητικό;

Η ανάγκη για σύνδεση στην εφηβεία

Για έναν έφηβο, τα social media δεν είναι απλώς μια εφαρμογή στο κινητό. Είναι το σύγχρονο "προαύλιο του σχολείου", η πλατεία όπου συναντιούνται οι φίλοι του. Στην εφηβεία, η ανάγκη για αποδοχή, ανήκειν και κοινωνικοποίηση είναι τεράστια. Επομένως, το να θέλει να επικοινωνεί συνεχώς με τους συνομηλίκους του είναι αναπτυξιακά φυσιολογικό.

Πότε η χρήση παύει να είναι φυσιολογική;

Το πρόβλημα δεν είναι πάντα ο χρόνος που περνάει στην οθόνη, αλλά η ποιότητα της ζωής του έξω από αυτήν. Η χρήση γίνεται προβληματική όταν παρατηρήσεις τα εξής:

Αλλαγές στη συμπεριφορά και τη διάθεση: Το παιδί γίνεται επιθετικό, νευρικό ή παρουσιάζει έντονο άγχος όταν του ζητάς να αφήσει το κινητό.

Έκπτωση στις υποχρεώσεις: Πέφτουν οι βαθμοί του, παραμελεί την προσωπική του υγιεινή ή σταματάει εξωσχολικές δραστηριότητες που παλαιότερα λάτρευε.

Κοινωνική απόσυρση: Προτιμά να μιλάει με "φίλους" στο διαδίκτυο παρά να βγει έξω με την παρέα του.

Διαταραχές ύπνου: Κοιμάται με το κινητό κάτω από το μαξιλάρι, ξυπνάει στη μέση της νύχτας για να ελέγξει ειδοποιήσεις ή υποφέρει από αϋπνία.

Η σύγκριση και η αυτοεκτίμηση

Πέρα από τον εθισμό, ο μεγαλύτερος κίνδυνος των social media είναι η διαρκής σύγκριση. Τα παιδιά εκτίθενται σε "τέλειες" εικόνες σωμάτων, πλούτου και ζωής. Αυτό συχνά οδηγεί σε αισθήματα ανεπάρκειας, χαμηλή αυτοεκτίμηση και κοινωνικό άγχος.

Σύμφωνα με τους ειδικούς στη Μονάδα Εφηβικής Υγείας (Μ.Ε.Υ.) της Β' Παιδιατρικής Κλινικής του Πανεπιστημίου Αθηνών (Νοσοκομείο Παίδων "Π. & Α. Κυριακού"), η αλόγιστη χρήση των κοινωνικών δικτύων μπορεί να οδηγήσει σε φαινόμενα εξάρτησης. Οι ειδικοί της Μ.Ε.Υ. τονίζουν ότι όταν η ενασχόληση με την οθόνη εκτοπίζει τον ύπνο, τη φυσική δραστηριότητα και τη ζωντανή επικοινωνία, απαιτείται άμεση παρέμβαση των γονέων με θεσμοθέτηση ορίων και όχι με οριζόντιες τιμωρητικές απαγορεύσεις.

Tip για τη μαμά:

Αντί να φωνάξεις "Άφησε το κινητό!", δοκίμασε να πεις: "Βλέπω ότι είσαι πολύ ώρα στο κινητό σήμερα. Πώς νιώθεις; Θέλεις να πάμε μια βόλτα οι δυο μας;".

Δημιούργησε "περιοχές χωρίς οθόνες" στο σπίτι (π.χ. στο τραπέζι του φαγητού) για όλους —ακόμα και για εσένα!

Διαβάστε Επίσης

Ζητάμε πολλά από τα παιδιά : Το βίντεο που δείχνει τι πραγματικά αντιμετωπίζουν online

Διαβάστε Επίσης

Πώς θα πείσω το παιδί μου να σταματήσει το ατελείωτο scrolling;