Η επιλογή σπουδών αποτελεί μία από τις σημαντικότερες αποφάσεις στη ζωή ενός νέου. Πρόκειται για μια διαδικασία που επηρεάζει τόσο την επαγγελματική όσο και την προσωπική του εξέλιξη. Η οικογένεια και το κοινωνικο περιβάλλον εμπλέκονται σε αυτήν άλλοτε συνειδητά και άλλοτε άθελά τους.
Οι προσδοκίες των γονέων
Οι προσδοκίες των γονέων είναι ένας από τους βασικούς παράγοντες που επηρεάζουν την επιλογή των νέων. Συχνά οι γονείς έχουν διαμορφώσει ένα συγκεκριμένο πλάνο για την ακαδημαϊκή ή/και επαγγελματική πορεία του παιδιού τους, βασιζόμενοι σε δεδομένα και αντιλήψεις που ίσχυαν όταν εκείνοι βρίσκονταν στην αντίστοιχη ηλικία. Τις περισσότερες φορές το πλάνο αυτό επικεντρώνεται σε επαγγέλματα που θεωρούνται κοινωνικά καταξιωμένα, όπως η ιατρική, η νομική ή η μηχανική, χωρίς, ωστόσο, να λαμβάνονται υπόψη παράγοντες όπως τα ενδιαφέροντα και η προσωπικότητα του εφήβου. Αυτές οι προσδοκίες, αν και εκφράζονται με καλή πρόθεση, μπορούν να ασκήσουν μεγάλη πίεση στον έφηβο και να τον οδηγήσουν σε επιλογές που δεν τον εκφράζουν.
Τα επαγγέλματα των γονέων
Η επαγγελματική καθημερινότητα των γονέων, οι συζητήσεις που γίνονται στο σπίτι, οι αξίες που προβάλλονται και η οικονομική δυνατότητα μιας οικογένειας επιδρούν στον τρόπο που ένας έφηβος βλέπει τον κόσμο και τα επαγγέλματα. Για παράδειγμα, ένα παιδί που μεγαλώνει σε οικογένεια όπου δίνεται μεγάλη σημασία στην επιστήμη ή στην επιχειρηματικότητα, είναι πιθανό να στραφεί προς αντίστοιχους τομείς σπουδών.
Τα κοινωνικά πρότυπα
Η επαφή με τους φίλους, η ανταλλαγή απόψεων σχετικά με τις σπουδές και τα πρότυπα που προβάλλονται στα social media μπορεί να διαμορφώσουν τις φιλοδοξίες και τις επιλογές του εφήβου. Ωστόσο, η επίδραση των κοινωνικών προτύπων είναι πιθανόν να διαμορφώσει μια διαστρεβλωμένη εικόνα για την αγορά εργασίας. Δεν είναι λίγες οι φορές που μεταξύ των εφήβων ακούγεται η φράση: "Αυτό που θέλω να κάνω είναι να δουλεύω λίγο και να βγάζω πολλά λεφτά".
Οι γονείς στον ρόλο του καθοδηγητή
Όταν λειτουργείτε υποστηρικτικά, μπορείτε να επηρεάσετε θετικά την επιλογή σπουδών του παιδιού σας. Πώς μπορεί αυτό να γίνει πράξη;
Περάστε χρόνο με τον έφηβό σας
Μέσα από κοινές δραστηριότητες, συζητήσεις και ταξίδια τον βοηθάτε να αποκτήσει ερεθίσματα. Είναι σημαντικό να του δίνετε τη δυνατότητα να διερευνήσει τον εαυτό του, να προσδιορίσει τα ενδιαφέροντά του, να βρει τις κλίσεις του και να καλλιεργήσει τις δεξιότητές του. Έτσι, μπορεί να θέσει υψηλούς και επιτεύξιμους στόχους και να διαμορφώσει μια πιο συνειδητή και προσωπική επιλογή.
Μιλήστε με τον έφηβό σας
Είναι απαραίτητό να συζητάτε με το παιδί σας για το μέλλον του. Με το τρόπο αυτό του δίνετε την ευκαιρία να διαμορφώσει τις φιλοδοξίες του και να εκφράσει τους προβληματισμούς του.
Γίνετε σωστά πρότυπα
Ένας τρόπος να στηρίξετε το παιδί σας είναι να του προσφέρετε τις δικές σας εμπειρίες.
Μέσα από συζητήσεις, προσπαθήστε να του δώσετε μια σφαιρική εικόνα του δικού σας επαγγελματικού χώρου. Περιγράψτε του τόσο τις θετικές εμπειρίες όσο και τις δυσκολίες που αντιμετωπίσατε, μεταφέροντάς του το μήνυμα ότι η εργασία μπορεί να είναι ευχάριστη και απαιτητική ταυτόχρονα. Μέσα από προσωπικά παραδείγματα και πραγματικά γεγονότα δείξτε του ότι οι αλλαγές και οι καινούριες εμπειρίες είναι αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής και ότι η καλλιέργεια δεξιοτήτων είναι απαραίτητη για να πορευθούμε και να εξελιχθούμε σε αυτή.
Μιλήστε του για την αξία του λάθους
Εξηγήστε του ότι είναι αποδεκτό να γίνονται λάθη τόσο στην προσωπική ζωή όσο και στην επαγγελματική. Μοιραστείτε μαζί του δικά σας λάθη και λανθασμένες εκτιμήσεις που σας βοήθησαν να ωριμάσετε και να αναπτυχθείτε.
Ζητήστε βοήθεια
Η προσπάθειά σας να συμπορευθείτε με το παιδί σας μπορεί να αποδειχθεί μια υπόθεση γεμάτη προκλήσεις. Στην προσπάθειά σας αυτή αναζητήστε άτομα που έχουν τη γνώση και την εμπειρία. Με λίγα λόγια, απευθυνθείτε σε επαγγελματίες που θα βοηθήσουν το παιδί σας να σκιαγραφήσει το προφίλ του (ενδιαφέροντα, αξίες, δεξιότητες, ικανότητες κτλ.), να μάθει για τις ευκαιρίες εκπαίδευσης και να βρει αξιόπιστες πληροφορίες για τις σπουδές και τις προοπτικές τους.
Oι γονείς έχουν σημαντική επιρροή στις εκπαιδευτικές επιλογές των παιδιών τους. Η επιρροή αυτή μπορεί να είναι είτε περιοριστική είτε ενδυναμωτική. Το κλειδί βρίσκεται στη σωστή ισορροπία μεταξύ καθοδήγησης και ελευθερίας, ώστε οι νέοι να επιλέγουν σπουδές που ανταποκρίνονται τόσο στις δυνατότητές τους όσο και στα όνειρά τους.
Από την Αλεξάνδρα Καπαρελιώτη, Σύμβουλο Σταδιοδρομίας, Career Counselor, MA
Διαβάστε Επίσης
