Αν είσαι μαμά κοριτσιού από μικρή ηλικία ίσως ήδη την ονειρεύεσαι με μια παραμυθένια τουτού να κάνει τα πρώτα της μπαλετικά βήματα. Ακόμα και αν θέλεις να δώσεις ερεθίσματα στο παιδί σου δείχνοντάς του τον όμορφο κόσμο του χορού, τόσο ως μορφή έκφρασης όσο και ως εκγύμνασης του σώματος, γρήγορα τον πρώτο ενθουσιασμό ακολουθούν η πίεση, η υπερβολική ενασχόληση με την εικόνα του σώματος, τα στερεότυπα και πάνω απ’ όλα το καυτό θέμα: χορός και μακιγιάζ.
Διαβάστε Επίσης
Στις παιδικές παραστάσεις κάποτε το μακιγιάζ ήταν ένα διασκεδαστικό, προεραιτικό και δευτερεύον, κομμάτι της κουλτούρας του χορού. Ωστόσο, ολοένα και περισσότερο οι γονείς και οι δάσκαλοι αναρωτιούνται αν είναι σωστό να ενθαρρύνονται τα παιδιά να χρησιμοποιούν προϊόντα ομορφιάς πριν να είναι σε θέση να καταλάβουν τις συνέπειες.
Oι αντιδράσεις των δασκάλων και των γονέων ωθούν ολοένα και περισσότερες σχολές να υιοθετούν την ανερχόμενη τάση που δεν απαιτεί στολές, κοτσίδες, διαγωνισμούς ή μακιγιάζ παραστάσεων. "Ο χορός, ειδικά στα πρώτα χρόνια, αφορά τη χαρά, την κίνηση, την αυτοέκφραση και την αίσθηση του ανήκειν, όχι την εμφάνιση", λέει η Amy Graham στην Guardian, δασκάλα χορού και ιδρύτρια της σχολής Awaken Dance & Fitness Academy στα βόρεια προάστια του Wollongong στην Αυστραλία.
"Τα παιδιά είναι ήδη όμορφα χωρίς προσθήκες και πρέπει να είμαστε προσεκτικοί στα υποσυνείδητα μηνύματα που στέλνει το μακιγιάζ ότι δηλαδή, πρέπει να φαίνεσαι διαφορετικός για να εμφανιστείς στη σκηνή".
Η Graham πιστεύει ότι το μακιγιάζ δημιουργεί και πρακτικά εμπόδια: "Η αφαίρεση της υποχρεωτικότητας από την συγκεκριμένη συνήθεια μειώνει το κόστος και την πίεση για τις οικογένειες, ιδιαίτερα κατά την περίοδο παραστάσεων. Η νέα προσέγγισή εξασφαλίζει ότι κανένα παιδί δεν νιώθει ξεχωριστό ή άβολα για προσωπικούς, πολιτιστικούς ή ιατρικούς λόγους".
Ωστόσο κόντρα σε αυτό υπάρχει πάντα και η αντίθετη άποψη ανθρώπων που εξακολουθούν να βλέπουν το μακιγιάζ ως αναπόσπαστο κομμάτι της παράστασης. Ο Damian Smith, καλλιτεχνικός διευθυντής της National Ballet and Drama School, μιλώντας επίσης στην Guardian εξηγεί: "Κάτω από τα φώτα του θεάτρου, το πρόσωπο χάνει γρήγορα τις εκφράσεις του. Το μακιγιάζ δεν υπάρχει για ματαιοδοξία, αλλά για να αναδείξει τα χαρακτηριστικά, να επιτρέψει στο κοινό να διαβάσει τις εκφράσεις και να αναγνωρίσει καθαρά τον χορευτή".
Παρ’ όλα αυτά, τονίζει την ανάγκη του μέτρου για τους νεότερους χορευτές: "Ο σκοπός είναι να αναδειχθούν τα φυσικά χαρακτηριστικά με διακριτικό τρόπο… πρέπει να είναι κατάλληλο για την ηλικία, με γούστο και μέτρο. Το μακιγιάζ πρέπει να υποστηρίζει τον χορευτή, όχι να ανταγωνίζεται μαζί του".
Η Yahna, πρώην επαγγελματίας χορεύτρια θυμάται με νοσταλγία το μακιγιάζ στη σκηνή: "Στις περισσότερες περιπτώσεις ήταν μόνο eyeliner, λίγο ρουζ και κραγιόν. Καθώς μεγάλωσα, παίρνοντας μέρος σε πιο μεγάλες διοργανώσεις και διαγωνισμούς ήρθαν και τα πιο περίτεχνα κοστούμια αλλά και οι ψεύτικες βλεφαρίδες. Ήταν κάτι που μου άρεσε δεν μας επιβαλλόταν".
Τώρα πιστεύει ότι τα παιδιά μπορούν να διαχωρίσουν την αισθητική της σκηνής από τα καθημερινά πρότυπα ομορφιάς. Με βάση αυτό δεν δίστασε να γράψει την κόρη της σε σχολή χορού όταν έδειξε ενδιαφέρον ως νήπιο. Όπως και ο Smith, η ίδια βλέπει το μακιγιάζ ως μέρος της παράδοσης, της κουλτούρας και των αξιών του χορού, ως κάτι που θέλει να μεταδώσει.
Ορισμένοι γονείς προτιμούν να αφήνουν τα παιδιά να συμμετέχουν χωρίς μακιγιάζ, ώστε να εκφράζονται ελεύθερα και να μην ανησυχούν για την εμφάνισή τους. Άλλοι επιλέγουν να διδάξουν στα παιδιά ότι το μακιγιάζ της σκηνής είναι μέρος της παράδοσης και της τέχνης, όχι μια απαίτηση ομορφιάς στην καθημερινή ζωή.
Η Lauren, μητέρα και κοινωνική λειτουργός, αναφέρει σε δημοσίευμα της Guardian πως πηγαίνει την τριών ετών κόρη της σε μαθήματα χορού σε στούντιο που δεν επιβάλλει μακιγιάζ, κοστούμια ή χτένισμα. "Τα παιδιά ντύνονται φυσικά μόνα τους", λέει. "Φοράνε φορέματα και τουτού, κάτι που είναι υπέροχο. Τους επιτρέπει να εκφράσουν την ατομικότητά τους μέσω της κίνησης".
Για τη Lauren, το μακιγιάζ στέλνει το μήνυμα ότι πρέπει να βελτιώσεις την εμφάνισή σου για να ταιριάξεις και να παίξεις το ρόλο. "Όταν μεγαλώσουν, μπορούν να κάνουν αυτές τις επιλογές μόνες τους. Όταν είναι τριών, θέλω να καταλάβει ότι όλα όσα κάνει είναι ήδη αρκετά, δεν χρειάζεται να αλλάξει πώς φαίνεται για να συμμετάσχει".
Ο χορός μπορεί να είναι χώρος έκφρασης, χαράς, σύνδεσης, πειθαρχίας και παράδοσης. Ή μπορεί να αποτελέσει πρώιμη εισαγωγή σε στερεότυπα ομορφιάς που τα παιδιά θα αντιμετωπίζουν για χρόνια. Το σημαντικό είναι το παιδί να αισθάνεται άνετα και ότι η συμμετοχή στη σκηνή δεν συνδέεται με υποχρεώσεις εμφάνισης. Ο χορός πρέπει να διδάσκει έκφραση, χαρά, πειθαρχία και σεβασμό, όχι στερεότυπα ομορφιάς.
Συμβουλές για γονείς
- Συζήτα με το παιδί: Ρώτα τι θέλει να φοράει στη σκηνή και δώσε επιλογές χωρίς πίεση.
- Επίλεξε κατάλληλη σχολή: Σκέψου αν η σχολή δίνει έμφαση στην αυτοέκφραση ή στην αυστηρή εμφάνιση.
- Μέτρο στο μακιγιάζ: Αν χρησιμοποιείται, να είναι διακριτικό και κατάλληλο για την ηλικία του παιδιού.
- Εστίασε στην εμπειρία: Υπενθύμισε ότι ο χορός είναι για χαρά, μάθηση και δημιουργικότητα, όχι για εμφάνιση.
Ως γονείς αναρωτιόμαστε σε ποια πλευρά του νομίσματος και σε ποιά από τις δύο εμπειρίες θα καταλήξουν τα παιδιά μας. Ο χορός είναι μια διαμορφωτική και ενδυναμωτική εμπειρία στη ζωή τους. Το ζήτημα ξεπερνά το μακιγιάζ ως μακιγιάζ και αγγίζει έννοιες όπως η αυτονομία και η ελευθερία επιλογής. Πώς διδάσκουμε στα παιδιά να βλέπουν τον εαυτό τους στη σκηνή και έξω από αυτήν.
Σημασία έχει να χορεύεις όταν το θέλεις χωρίς περιορισμούς, δευσμεύσεις και προυποθέσεις. Και να νιώθει κάθε παιδί την ελευθερία ότι το πρόσωπο και το σώμα είναι δικό του χωρίς να κρίνεται ή να πιέζεται.
Το παιδικό μακιγιάζ στον χορό δεν είναι σωστό ή λάθος. Η επιλογή πρέπει να βασίζεται στην άνεση του παιδιού, τη φιλοσοφία της σχολής και την επικοινωνία με τους γονείς. Ο στόχος είναι τα παιδιά να νιώθουν χαρούμενα και δυνατά στη σκηνή, χωρίς να χάνουν την προσωπικότητά τους.
Διαβάστε Επίσης
