Πώς να καταλάβω αν το παιδί φοβάται υπερβολικά: Τα σημάδια που δείχνουν άγχος

Πρόσθεσε το themamagers.gr ως προτεινόμενη πηγή στην Google

"Μαμά, φοβάμαι το σκοτάδι", "Δεν θέλω να πάω στο πάρτι, αν δεν ξέρω κάποια παιδιά;", "Φοβάμαι μήπως πάθεις κάτι".

Οι φόβοι είναι αναπόσπαστο μέρος της παιδικής ανάπτυξης. Στην πραγματικότητα, ο φόβος είναι ένας μηχανισμός επιβίωσης που προστατεύει το παιδί από τους πραγματικούς κινδύνους. Καθώς μεγαλώνει, οι φόβοι αλλάζουν: τα βρέφη φοβούνται τους δυνατούς θορύβους, τα νηπίων τα τέρατα και το σκοτάδι, ενώ τα μεγαλύτερα παιδιά φοβούνται την αποτυχία ή την απόρριψη.

Πότε όμως ο φόβος παύει να είναι ένα φυσιολογικό αναπτυξιακό στάδιο και μετατρέπεται σε υπερβολικό άγχος ή φοβία;

Τα σημάδια που δείχνουν ότι ο φόβος είναι υπερβολικός

Ο υπερβολικός φόβος δεν εξαρτάται μόνο από το τι φοβάται το παιδί, αλλά από το πώς αντιδρά και πόσο αυτό επηρεάζει την καθημερινότητά του.

Σωματικές εκδηλώσεις:

• Συχνοί πονοκέφαλοι, κοιλιακοί πόνοι ή ναυτία πριν από συγκεκριμένα γεγονότα (π.χ. πριν το σχολείο).
• Ταχυκαρδία, έντονη εφίδρωση, τρέμουλο ή δυσκολία στην αναπνοή.
• Διαταραχές στον ύπνο (εφιάλτες, άρνηση να κοιμηθεί μόνο του).

Συμπεριφορικές αντιδράσεις:

Αποφυγή: Το παιδί κάνει τα πάντα για να αποφύγει την πηγή του φόβου του (π.χ. αρνείται να πάει στο σχολείο, στο πάρκο ή να μείνει με τη γιαγιά).

Έντονες κρίσεις πανικού/ξεσπάσματα: Κλάματα που διαρκούν πάρα πολλή ώρα και δεν ηρεμούν με την παρουσία του γονιού.

Συνεχής αναζήτηση επιβεβαίωσης: Ρωτάει ξανά και ξανά "Είσαι σίγουρη ότι δεν θα συμβεί κάτι κακό;" ή "Θα είσαι εκεί;".

Διάρκεια και λειτουργικότητα: Αν ο φόβος διαρκεί πάνω από 6 μήνες και εμποδίζει το παιδί να παίξει, να κάνει φίλους ή να συμμετέχει στις σχολικές δραστηριότητες, τότε έχουμε να κάνουμε με υπερβολικό άγχος.

Σύμφωνα με την Ελληνική Εταιρεία Παιδοψυχιατρικής, το άγχος στα παιδιά είναι πολύ συχνό, αλλά όταν καθίσταται δυσλειτουργικό (εμποδίζει τη φυσιολογική καθημερινή δραστηριότητα), χρήζει προσοχής. Οι παιδοψυχίατροι επισημαίνουν ότι η ακύρωση ή η ειρωνεία των φόβων του παιδιού ("μεγάλο παιδί είσαι, δεν υπάρχουν τέρατα") αυξάνει το άγχος του, ενώ η υπερπροστασία ενισχύει την πεποίθησή του ότι ο κόσμος είναι επικίνδυνος.

Tip για τη μαμά:

Αναγνώρισε το συναίσθημά του! Πες του: "Βλέπω ότι αυτό σου φαίνεται πολύ τρομακτικό αυτή τη στιγμή. Είμαι εδώ μαζί σου και είμαστε ασφαλείς". Βοήθησέ το να αντιμετωπίσει τον φόβο του σταδιακά, με μικρά και σταθερά βήματα.