Πόσο συχνά βρίσκουμε χρόνο να μάθουμε στα παιδιά πώς να φροντίσουν ένα τραύμα τους ή πως να κόψουν σωστά το ψωμί;
Τα παιδιά μας ξέρουν από τις πρώτες τάξεις του δημοτικού τι είναι "spam μηνύματα" και πως να ενεργοποιήσουν τη φωνητική πληκτρολόγηση στο κινητό μας για να στείλουν sms. Αν τους πεις όμως να φτιάξουν ένα τοστ με ντομάτα;
Ένα πρόσφατο άρθρο στην εφημερίδα The Guardian με τίτλο "Middle-class parenting neglects life skills that are essential for students" εξηγούσε ακριβώς αυτό. Μια μαμά που πρόσφατα πήγε τον γιο της στην εστία του πανεπιστημίου του όπου θα έμενε πρώτη φορά μόνος του, το καταλάβα μέσα σε 5 λεπτά. Όταν μπήκε στο αυτοκίνητο για να επιστρέψει σπίτι, ο γιος της την κάλεσε γιατί είχε γκρατζουνιστεί με το ψαλίδι ανοίγοντας τις κούτες του. "Τι να κάνω;" την ρώτησε. Κι απορείς: Τα σημερινά παιδιά φτάνουν τα 18 και δεν ξέρουν πώς να περιποιηθούν ένα απλό τραύμα, να κόψουν σωστά και με ασφάλεια, να βάλουν πλυντήριο ή να μαγειρέψουν.
Ως γονείς, έχουμε την τάση να κατευθύνουμε τα παιδιά μακριά από τις οικιακές ασχολίες, εστιάζοντας αποκλειστικά στα ακαδημαϊκά επιτεύγματα, στις αθλητικές διακρίσεις, στα μουσικά πτυχία και στις εξωσχολικές δραστηριότητες. Με τις μέρες τους να είναι γεμάτες από τόσα πολλά ενδιαφέροντα, δεν μένει χρόνος για να μάθουν βασικές δεξιότητες ζωής, όπως το μαγείρεμα, η καθαριότητα, το πλύσιμο των ρούχων, αλλά ακόμα και η αντιμετώπιση απλών καθημερινών ατυχημάτων.
Ποια life skills παραλείπουμε να μάθουμε στα παιδιά;
Όταν τα παιδιά φτάνουν στο σημείο να ετoιμάζονται για το πανεπιστήμιο ή την ανεξάρτητη ζωή τους, βρίσκονται αντιμέτωπα με την πραγματικότητα. Tα βασικά skills που συνήθως αγνοούν είναι:
Το πλύσιμο και η φροντίδα ρούχων: Πολλά παιδιά δεν ξέρουν πώς, κάθε πότε ή γιατί πλένονται τα σεντόνια, ούτε καν πώς να βάλουν πλυντήριο χωρίς να συρρικνώσουν ή να ξεθωριάσουν τα ρούχα τους.
Η προετοιμασία φαγητού και το σούπερ μάρκετ: Πολλοί νέοι δεν έχουν κάνει ποτέ στη ζωή τους ένα πλήρες εβδομαδιαίο σούπερ μάρκετ ή δεν ξέρουν να ετοιμάσουν ένα γεύμα από το μηδέν.
Η βασική οικιακή καθαριότητα: Το σωστό καθάρισμα ενός πατώματος κουζίνας ή η σωστή απολύμανση μιας τουαλέτας φαντάζει βουνό για κάποιον που δεν το έχει ξανακανει ποτέ.
Οι βασικές πρώτες βοήθειες και η διαχείριση ατυχημάτων: Πώς να αντιμετωπίσουν ένα μικρό τραύμα, ένα κόψιμο από μαχαίρι στην κουζίνα, μια αδιαθεσία ή πώς να έχουν βασικά είδη φαρμακείου (όπως αντισηπτικά και επιδέσμους) και να ξέρουν πώς να τα χρησιμοποιήσουν χωρίς πανικό.
Πώς μπορούμε να τους τα μάθουμε και από ποια ηλικία;
Το μεγαλύτερο λάθος είναι ότι θυμόμαστε να τους διδάξουμε αυτές τις δεξιότητες όταν θα τις χρειαστούν, δηλαδή λίγο πριν μετακομίσουν. Τους οφείλουμε να τους δίνουμε τα απαραίτητα εφόδια σταδιακά, ώστε να τα εξασκούν όσο ακόμα ζουν μαζί μας.
Από την ηλικία των 5-7 ετών: Ξεκίνα με μικρά και απλά πράγματα. Μάθε τους να μαζεύουν τα παιχνίδια τους, να βάζουν τα άπλυτα στο καλάθι και να βοηθούν στο στρώσιμο του κρεβατιού ή στο ελαφρύ στρώσιμο του τραπεζιού.
Από την ηλικία των 8-12 ετών: Βάλε τα στην κουζίνα και μάθε τους τα βασικά της ασφάλειας. Δείξε τους πώς να φτιάχνουν εύκολα σνακ, πώς να χρησιμοποιούν με προσοχή τα εργαλεία και τα μαχαίρια, πώς λειτουργεί το κουτί των πρώτων βοηθειών (πού βάζουμε αντισηπτικό και τραυμαπλαστ) και να αναλαμβάνουν μια μικρή δουλειά στο σπίτι.
Στην εφηβεία (13+ ετών): Τώρα είναι η ώρα για τα "δύσκολα". Δίδαξέ τους πώς λειτουργεί το πλυντήριο ρούχων, πώς να σιδερώνουν ένα πουκάμισο, πώς να διαχειρίζονται ένα μικρό μπάτζετ στο σούπερ μάρκετ, πώς να μαγειρεύουν μερικά βασικά, υγιεινά πιάτα από το μηδέν, καθώς και πώς να διαχειρίζονται πιο σύνθετες καταστάσεις έκτακτης ανάγκης.
Το να ξέρεις να φτιάχνεις ένα αξιοπρεπές φαγητό, να καθαρίζεις σωστά, να αντιμετωπίζεις μια μικρή πληγή και να πλένεις ένα σεντόνι χωρίς ατυχήματα είναι εφόδια ζωής που θα τους ακολουθούν για πάντα.
