Μετεγχειρητικός ειλεός και τοκετός: Τα σημάδια που δεν πρέπει να περάσουν απαρατήρητα

Τι είναι η εντερική απόφραξη που μπορεί να συνδεθεί με τον τοκετό

ΓΡΑΦΕΙ: The Mamagers Team -
Μετεγχειρητικός ειλεός και τοκετός: Τα σημάδια που δεν πρέπει να περάσουν απαρατήρητα iStock
Ο σύνδεσμος αντιγράφηκε στο πρόχειρο

Βαθιά συγκίνηση έχει προκαλέσει στην Άρτα αλλά και σε ολόκληρη τη χώρα ο ξαφνικός θάνατος μιας 35χρονης γυναίκας, λίγες μόλις ημέρες μετά τη γέννηση του δεύτερου παιδιού της. Τα αποτελέσματα της ιατροδικαστικής εξέτασης έδωσαν απαντήσεις για την τραγική εξέλιξη, αποδίδοντας τον θάνατό της σε εντερική απόφραξη, μια ιδιαίτερα σοβαρή ιατρική επιπλοκή που μπορεί να εξελιχθεί γρήγορα χωρίς εμφανή προειδοποιητικά σημάδια.

Η γυναίκα κατέρρευσε στο σπίτι της ενώ φρόντιζε το νεογέννητο βρέφος της. Ο σύζυγός της ειδοποίησε άμεσα τις αρμόδιες υπηρεσίες και στο σημείο έφτασαν διασώστες, ωστόσο, παρά τις προσπάθειες που έγιναν, δεν κατέστη δυνατό να επανέλθει. Το περιστατικό φέρνει στο προσκήνιο τη σοβαρότητα της συγκεκριμένης πάθησης και την ανάγκη έγκαιρης αναγνώρισης των συμπτωμάτων.

Τι είναι η εντερική απόφραξη

Η εντερική απόφραξη (αποφρακτικός ειλεός) σύμφωνα με τον Γενικό Χειρουργό με ειδίκευση στη Χειρουργική Εντέρου, Γεώργιο Μαρκίδη,  ονομάζεται η παρουσία κωλύματος μέσα στον αυλό του εντέρου που εμποδίζει τη διέλευση τροφής ή υγρών, και αποτελεί συνήθως επείγουσα κατάσταση. Η εντερική απόφραξη οδηγεί σε συσσώρευση υγρών και τροφής, η οποία με τη σειρά της προκαλεί μετεωρισμό (φούσκωμα της κοιλιάς), ναυτία και έμετο, νέκρωση (σε 2 στους 5 ασθενείς) ή/και διάτρηση του εντέρου – καταστάσεις απειλητικές για τη ζωή.

Στις 4 από τις 5 περιπτώσεις εντερικής απόφραξης εμπλέκεται το λεπτό έντερο. Οι συνηθέστερες αιτίες αποφρακτικού ειλεού είναι η ύπαρξη ουλώδους ιστού (συμφύσεις) μέσα στην περιτοναϊκή κοιλότητα μετά από προηγούμενο χειρουργείο στην κοιλιά, κήλες, εκκολπωματίτιδα, καρκίνος, νόσος του Crohn, συστροφή του εντέρου και σοβαρή δυσκοιλιότητα.

Συμπτώματα

  • φούσκωμα στην κοιλιά με αναστολή αερίων και κοπράνων
  • έντονος κοιλιακός πόνος, συνήθως κωλικοειδής (έρχεται και φεύγει)
  • ναυτία και έμετος

Ανάλογα με την αιτία της απόφραξης, μπορεί να συνυπάρχουν αντίστοιχα επιπρόσθετα συμπτώματα. 

Διάγνωση

Ο γιατρός θα πάρει ένα λεπτομερές ατομικό ιστορικό και θα σας εξετάσει κλινικά για να τεκμηριώσει τη διάγνωση και να προσδιορίσει τις αιτίες της εντερικής απόφραξης. Επιπρόσθετος εργαστηριακός έλεγχος για να επιβεβαιωθεί η διάγνωση και να αποκλειστούν άλλες πιθανές αιτίες των συμπτωμάτων σας, μπορεί να περιλαμβάνει εξετάσεις ούρων, τεστ κυήσεως για τις γυναίκες, αιματολογικές εξετάσεις, απλές ακτινογραφίες, υπέρηχο και/ή αξονική τομογραφία.
 

Θεραπευτικές επιλογές

Οι θεραπευτικές εναλλακτικές εξαρτώνται από το υποκείμενο αίτιο της απόφραξης και από το αν υπάρχουν σημεία ή ενδείξεις διάτρησης ή νέκρωσης του εντέρου (περιτονίτιδα). Αν ισχύει κάτι τέτοιο, τότε απαιτείται επείγουσα λαπαροτομία. Διαφορετικά, μια συνήθης πρακτική είναι η συντηρητική αντιμετώπιση με προσεκτική παρακολούθηση για 24-48 ώρες, κατά την οποία διακόπτεται η λήψη τροφής και υγρών από το στόμα διότι μπορεί να προκαλέσει έμετο, χορηγούνται υγρά ενδοφλεβίως, και ένας λεπτός καθετήρας εισάγεται μέσω της μύτης στο στομάχι ώστε να απομακρύνει όλα τα συσσωρευόμενα υγρά (προσέγγιση "drip and suck”). Στόχος της διαδικασίας είναι να ηρεμήσει και αποσυμπιεστεί το έντερο ώστε είτε να λυθεί η απόφραξη είτε να βελτιωθεί η κλινική σας εικόνα και να προετοιμαστείτε για χειρουργείο.

Αν τα παραπάνω συντηρητικά μέτρα δεν αποδειχθούν αποτελεσματικά, τότε η βασική θεραπευτική επιλογή είναι το χειρουργείο ώστε να απομακρυνθεί το κώλυμα και/ή τα προσβεβλημένα τμήματα του εντέρου. Οι χειρουργικές τεχνικές που ενδείκνυνται περιλαμβάνουν λαπαροσκοπική συμφυσιόλυση, λαπαροσκοπική εντερεκτομή, λαπαροσκοπική κολεκτομή και/ή σχηματισμό στομίας. Ο χειρουργός θα συζητήσει μαζί σας την πλέον κατάλληλη για εσάς θεραπευτική επιλογή.

Η σύνδεση με τον τοκετό

Σύμφωνα με μελέτη της Ελληνικής Μαιευτικής και Γυναικολογίας, η απόφραξη του λεπτού εντέρου που επιπλέκει την κύηση οφείλεται συνήθως σε συμφύσεις, εγκολεασμό, κήλη, σκωληκοειδίτιδα και νεοπλασίες. Η συχνότερη αιτία είναι οι συμφύσεις, που μπορεί να δημιουργηθούν μετά από χειρουργικές επεμβάσεις στην κοιλιά πριν από την κύηση. Κλινικά συμπτώματα της απόφραξης του λεπτού εντέρου είναι κοιλιακό άλγος, ναυτία και έμετος, που συχνά παρατηρούνται και στις φυσιολογικές κυήσεις και μπορούν να οδηγήσουν σε καθυστερημένη διάγνωση. 

Όπως αναφέρεται σε άρθρο που αναδημοσιεύει, ο χειρουργός-γυναικολόγος Βασίλειος Δ.Κανελλόπουλος: "Έως και μία στις πέντε γυναίκες εμφανίζει μετεγχειρητικό ειλεό (εντερική απόφραξη) μετά τον τοκετό με καισαρική. Ο μετεγχειρητικός ειλεός χαρακτηρίζεται από σημαντική επιβράδυνση ή και παντελή παύση των εντερικών κινήσεων, που κανονικά εξασφαλίζουν ομαλή διέλευση των τροφών κατά μήκος της γαστρεντερικής οδού και εν τέλει απόρριψη αυτών από τον οργανισμό. Η επιβράδυνση των εντερικών κινήσεων μπορεί να οδηγήσει σε συμπτώματα όπως η ναυτία, ο πόνος στην κοιλιά και το πρήξιμο".

"Οποιαδήποτε χειρουργική επέμβαση στην ευρύτερη περιοχή της κοιλιάς, όχι μόνο η καισαρική, μπορεί να προκαλέσει μετεγχειρητικό ειλεό. Η συγκεκριμένη επιπλοκή θεωρείται αποτέλεσμα φλεγμονής που προκαλείται από την τομή στην κοιλιά. Συνήθως ο μετεγχειρητικός ειλεός υποχωρεί αυτόματα σε διάστημα τριών ή τεσσάρων ημερών μετά την επέμβαση, όσο διαρκεί όμως το άτομο μπορεί να νιώθει έντονες ενοχλήσεις και δυσφορία.

Οι γιατροί παραδοσιακά συστήνουν διάφορες στρατηγικές για να βοηθήσουν μια γυναίκα να προλάβει ή να αντιμετωπίσει πιο εύκολα τον ειλεό μετά από καισαρική. Για παράδειγμα, προτείνουν να σηκώνεται και να περπατά ή να τρώει σχετικά άμεσα μετά την επέμβαση. Ωστόσο, ειδικά η σύσταση που αφορά το φαγητό πολλές φορές δεν εφαρμόζεται, λόγω της ναυτίας που νιώθει η γυναίκα", αναφέρει ο ειδικός. 

Διαβάστε Επίσης