Όταν γινόμαστε γονείς σίγουρα δεν είμαστε προετοιμασμένοι για όλες τις προκλήσεις που έχουμε να αντιμετωπίσουμε. Η γονεικότητα φέρνει νεύρα, αγωνίες, ανασφάλειες, καυγάδες και τρομερή ψυχική και σωματική εξάντληση.
Aπό τη στιγμή που γινόμαστε γονείς δεν μπαίνουμε ξαφνικά σε ένα τέλειο ροζ σύννεφο όπου όλα δουλεύουν ρολόι. Τα οικονομικά αδιέξοδα, η επαγγελματική εξέλιξη και τόσες ακόμα ανασφάλειες τρέχουν παράλληλα κάνοντας την καθημερινότητα έτοιμη για το big bang! Αν προσθέσεις και το ελληνικό ταπεραμέντο αλλά και τα οικογενειακά τραύματα που βγαίνουν στην επιφάνεια σε κάθε δυσκολία ακόμα κι αν δεν το θέλουμε, δεν είναι δύσκολο να βρίσκεσαι σε ένα ψυχολογικό αδιέξοδο που σε κάνει έτοιμο να εκραγείς. Ωστόσο το να μεγαλώνεις ένα παιδί όντας ένας οξύθυμος γονέας που έχει συνεχώς τα νεύρα του, είναι κάτι που χρειαζεται προσοχή.
Το νευρικό σύστημα ενός παιδιού θυμάται τα πάντα μέσα από αισθήσεις, όπως οι υψωμένοι τόνοι φωνής και οι απότομες κινήσεις, τα οποία καταγράφονται ως απειλή αντί για την ασφάλεια που χρειάζεται.
Πώς μεγαλώνει ένα παιδί με έναν οξύθυμο γονέα
Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύτηκε το 2003 στο επιστημονικό έντυπο Journal of Family Psychology, ένα παιδί που μεγαλώνει με έναν οξύθυμο γονιό μπορεί να εμφανίσει:
Υπερδιέγερση: Το παιδί γίνεται ειδικό στο να διαβάζει τον τόνο της φωνής, τα βήματα ή τους αναστεναγμούς, αναζητώντας συνεχώς σημάδια κινδύνου. Το νευρικό του σύστημα παραμένει σε επιφυλακή ακόμη και σε ήρεμους χώρους.
Τελειομανία & συνεχόμενες σκέψεις: Το παιδί μέσα από αυτές τις αντιδράσεις επαναλαμβάνει στο μυαλό του κάθε λάθος, ζητά συγγνώμη για πράγματα που δεν φταίει και προσπαθεί να κερδίσει την ηρεμία μέσω της τέλειας συμπεριφοράς, πιστεύοντας ότι έτσι θα διατηρήσει την αγάπη από τον γονέα.
Ντροπή & Έλεγχος: Εσωτερικεύει την πεποίθηση "Αν ήμουν καλύτερος, δεν θα θύμωνες" και προσπαθεί να ελέγχει τα πάντα γύρω του, καθώς ο έλεγχος του δίνει μια ψευδαίσθηση ασφάλειας.
Αναζήτηση επιβεβαίωσης: Γίνεται ο ειρηνοποιός της οικογένειας, παραμερίζοντας τις δικές του ανάγκες για να εξομαλύνει τις συγκρούσεις, πιστεύοντας ότι η ηρεμία του γονέα είναι πιο σημαντική από τα δικά του συναισθήματα.
Συναισθηματική αποφυγή: Τα έντονα συναισθήματα του προκαλούν φόβο, οπότε κλείνεται στον εαυτό του ή εξαφανίζεται αντί να εκφραστεί.
Αντιστροφή ρόλων: Το παιδί αρχίζει να φροντίζει τα συναισθήματα του γονέα π.χ. τον παρηγορεί όταν κλαίει, αντί να μαθαίνει να διαχειρίζεται τα δικά του.
Η επιστημονική πλευρά
Τοξικό Στρες: Με βάση έρευνα του Πανεπιστημίου του Harvard, η επαναλαμβανόμενη έκθεση σε φωνές ή σκληρό τόνο προκαλεί τοξικό στρες, μια κατάσταση όπου ο εγκέφαλος απελευθερώνει ορμόνες του στρες σαν ο κίνδυνος να μην τελειώνει ποτέ.
Βιολογικές Αλλαγές: Μελέτη σε ένα από τα πιο διακεκριμένα επιστημονικά περιοδικά παγκοσμίως το Nature, δείχνει ότι τα παιδιά αυτά έχουν υψηλότερα επίπεδα κορτιζόλης και αυξημένη αντιδραστικότητα στην αμυγδαλή του εγκεφάλου τους, καθώς το σώμα τους κυριολεκτικά ξεχνά πώς να χαλαρώνει.
Αποτέλεσμα; Αυτή η κατάσταση αναδιαμορφώνει τα συναισθηματικά πρότυπα και τις μελλοντικές σχέσεις του παιδιού.
Πώς μπορείς να αλλάξεις την κατάσταση;
Το πιο σημαντικό κομμάτι σε όλα αυτά είναι η υπενθύμιση ότι το παιδί δεν έχει κάποιο δικό του πρόβλημα, αλλά ο εγκέφαλός του απλώς προσαρμόζεται για να επιβιώσει.Τι μπορεί να κάνει ο γονέας για να φέρει την αλλαγή και να "σώσει" το παιδί του.
Η σημασία της αυτορρύθμισης: Η ικανότητα του γονέα να ρυθμίζει τα δικά του συναισθήματα μπορεί να αναδιαμορφώσει την αίσθηση ασφάλειας του παιδιού. Όταν ο γονέας λειτουργεί ως πρότυπο ηρεμίας, το νευρικό σύστημα του παιδιού μαθαίνει ότι και εκείνο είναι πλέον ασφαλές.
Πέταξε την ταμπέλα του κακού γονέα: Αν νιώθεις ενοχές μετά από μια έκρηξη, αυτό σημαίνει ότι είσαι ένας άνθρωπος που δεν διδάχθηκε ποτέ πώς να διαχειρίζεται τα έντονα συναισθήματα. Όμως ποτέ δεν είναι αργά!
Η αρχή της αλλαγής: Η επούλωση δεν ξεκινά από έναν τέλειο γονέα, αλλά από έναν ήρεμο γονέα. Η δική σου ηρεμία είναι η κληρονομιά που θα κουβαλάει το παιδί σου για όλη του τη ζωή.
Ξεκίνα την αλλαγή αγαπώντας περισσότερο εσένα, συγχώρησε στον εαυτό σου όλα όσα μπορεί αν σε καθηλώνουν σε συγκεκριμένες θέσεις και δες το παιδί σου μέσα από τα δικά σου μάτια όταν ήσουν παιδί. Η αγάπη είναι το μεγαλύτερο κίνητρο για να χτίσεις μια υπέροχη σχέση με το παιδί σου με προσπάθεια, υπομονή και σύνδεση.
