Έχεις αναλογιστεί ποτέ πόση γνώση απορροφά το παιδί σου την ώρα που απλά σε παρατηρεί να μαγειρεύεις, την ώρα που κάνετε μια βόλτα στο πάρκο ή όταν ταξιδεύετε μαζί στο αυτοκίνητο; Συχνά έχουμε την τάση να πιστεύουμε ότι η μάθηση είναι μια διαδικασία που περιορίζεται αυστηρά στους τέσσερις τοίχους της σχολικής αίθουσας. Κι όμως, η πραγματικότητα είναι εντελώς διαφορετική.
Όπως επισημαίνει η ειδικός στην ανάπτυξη και τη γονεϊκότητα, Νίκι Μπους, ο κόσμος γύρω μας είναι ένα "ζωντανό πανεπιστήμιο". Στην πραγματικότητα, περίπου το 80% των πραγμάτων που χρειάζεται να γνωρίζει ένα παιδί για να επιβιώσει και να εξελιχθεί στον πραγματικό κόσμο, δεν τα μαθαίνει από τα βιβλία. Τα μαθαίνει παρατηρώντας εσένα, ακούγοντας τις κουβέντες σου και βιώνοντας την καθημερινότητα μαζί σου.
Το 80% των πραγμάτων που χρειάζεται να γνωρίζει ένα παιδί για να επιβιώσει και να εξελιχθεί στον πραγματικό κόσμο, δεν τα μαθαίνει από τα βιβλία
Εσύ είσαι το "κρυφό πρόγραμμα" σπουδών
Στο σχολείο βασίζεσαι σε ένα επίσημο αναλυτικό πρόγραμμα σπουδών. Στο σπίτι όμως, το πρόγραμμα είσαι εσύ. Τα παιδιά λειτουργούν σαν σφουγγάρια και μαθαίνουν βλέποντας κάθε σου αντίδραση, κάθε σου λέξη και κάθε σου συνήθεια.
Σκέψου τις αλλαγές του καιρού και τις εποχές σαν παράδειγμα. Στον παιδικό σταθμό ή το δημοτικό, ο δάσκαλος θα δείξει τον καιρό σε έναν πίνακα. Στον πραγματικό κόσμο όμως, η απόδειξη βρίσκεται ακριβώς έξω από το παράθυρό σου.
Βιώματα με τις αισθήσεις: Όταν κάνει υπερβολική ζέστη, κρύο ή αέρα, το παιδί χρειάζεται να το νιώσει στο σώμα του για να αποκτήσει η γνώση ουσιαστικό νόημα.
Αφορμές για συζήτηση: Μια έντονη ζέστη ή μια καταιγίδα είναι η τέλεια ευκαιρία για να εξηγήσεις στα μεγαλύτερα παιδιά φυσικά φαινόμενα, την κλιματική αλλαγή ή την εναλλαγή των εποχών.
Εξερεύνηση στη διαδρομή: Ένα ταξίδι με το αυτοκίνητο προσφέρει αμέτρητες εικόνες, από τη μορφολογία του εδάφους μέχρι την αλλαγή της βλάστησης από περιοχή σε περιοχή.
Το ίδιο συμβαίνει και όταν είμαστε με τα παιδιά στο αυτοκίνητο, κάτι που συμβαίνει σχεδόν καθημερινά. Η γκρίνια και η πλήξη παραμονεύουν σε κάθε χιλιόμετρο. Κι όμως, ακόμα κι αυτή η "δύσκολη" συνθήκη κρύβει τεράστια παιδαγωγική αξία.
Όταν οργανώνεις παιχνίδια με λέξεις στο αυτοκίνητο ή όταν δίνεις στα παιδιά ένα κουτί με τουβλάκια πάνω σε ένα δίσκο για να κατασκευάσουν κάτι, δεν τα κρατάς απλά απασχολημένα. Τους διδάσκεις κάτι πολύ βαθύτερο:
- Μαθαίνουν να διαχειρίζονται τις προσδοκίες τους και την υπομονή τους.
- Αναπτύσσουν μηχανισμούς για να ξεπερνούν την δυσφορία και την βαρεμάρα τους.
- Εστιάζουν στο "τώρα" και δημιουργούν, αντί να μετρούν αντίστροφα τις ώρες που απομένουν.
Το σημαντικότερο όφελος; Όταν παίζεις μαζί τους στη διαδρομή, τα παιδιά νιώθουν ότι είναι το επίκεντρο της προσοχής και της αγάπης σου. Αυτό το συναίσθημα ασφάλειας είναι η βάση για κάθε μελλοντική τους μάθηση.
Τι αναφέρουν οι επιστημονικές μελέτες
Η ιδέα ότι το φυσικό περιβάλλον και η αλληλεπίδραση με τους γονείς αποτελούν την πρωταρχική πηγή μάθησης υποστηρίζεται σθεναρά από την αναπτυξιακή ψυχολογία. Σύμφωνα με έρευνες του Αμερικανικού Οργανισμού για την Εκπαίδευση των Μικρών Παιδιών (NAEYC), η "βιωματική μάθηση" (experiential learning) μέσα από καθημερινές εμπειρίες ενισχύει τη νευρωνική ανάπτυξη του εγκεφάλου πολύ περισσότερο από την παθητική απομνημόνευση.
Την επόμενη φορά λοιπόν που θα βγείτε μια βόλτα ή θα κολλήσετε στην κίνηση, θυμήσου: δεν χάνεις χρόνο. Δημιουργείς τις πιο ισχυρές αναμνήσεις και προσφέρεις στο παιδί σου τα πιο ουσιαστικά μαθήματα της ζωής του!
Διαβάστε Επίσης
Διαβάστε Επίσης
