Για πολλούς εφήβους και τις οικογένειές τους, η ημέρα που ανακοινώνονται τα αποτελέσματα των εξετάσεων (είτε πρόκειται για τις Πανελλήνιες, είτε για τις σχολικές εξετάσεις ή τα πρότυπα σχολεία) είναι μια ημέρα γιορτής. Σηματοδοτεί το πέρασμα σε ένα νέο, συναρπαστικό κεφάλαιο. Για αρκετά παιδιά, όμως, η μέρα αυτή φέρνει μαζί της έντονο στρες, αβεβαιότητα και τον φόβο της αποτυχίας.
Τα παιδιά μας τα τελευταία χρόνια έχουν κληθεί να διαχειριστούν πολλές αλλαγές στην εκπαίδευση, ενώ πλέον έχουν και την "πίεση" των social media, όπου οι συγκρίσεις για το πώς έγραψε ο ένας και ο άλλος γίνονται μέσα σε δευτερόλεπτα σε ομαδικές συνομιλίες.
Ως γονείς, είναι απόλυτα φυσιολογικό να νιώθουμε κι εμείς αγωνία. Πώς μπορούμε να σταθούμε ουσιαστικά δίπλα τους; Η ημέρα αποτελεσμάτων και η διαχείριση άγχους θέλει στρατηγική. Ας δούμε 6 πρακτικές συμβουλές.
1. Βάλε το παιδί σου πρώτο (και ξέχνα τις συγκρίσεις)
Αυτή η μέρα είναι το αποκορύφωμα μεγάλης προσπάθειας. Πρέπει να την τιμήσουμε και να την αναγνωρίσουμε, ανεξάρτητα από το τι γράφει το χαρτί. Μπορεί εσύ ως γονιός να είχες άλλες προσδοκίες, όμως τώρα πρέπει να δεις τα πράγματα από τη δική του σκοπιά.
- Αν το παιδί είναι χαρούμενο, γιόρτασέ το μαζί του με την καρδιά σου.
- Αν νιώθει απογοήτευση ή θλίψη, δείξε του κατανόηση.
Tip: Απόφυγε πάση θυσία να αρχίσεις τις ιστορίες του τύπου "όταν έδινε ο ξάδερφός σου..." ή "δες τι έκανε η κόρη της φίλης μου". Αυτή είναι η δική του, μοναδική εμπειρία. Μην κάνεις συγκρίσεις.
2. Μιλήστε ανοιχτά πριν βγουν τα αποτελέσματα
Δώσε στο παιδί σου την ευκαιρία να εκφράσει τις ελπίδες αλλά και τους φόβους του για το μέλλον. Επειδή μια τέτοια συζήτηση μπορεί να του φαίνεται βουνό, μην το πιέσεις. Ρώτησέ το απλά: "Πότε θα ήθελες να κάτσουμε να πούμε δυο κουβέντες για τα αποτελέσματα;".
Αυτή η κουβέντα θα σας επιτρέψει να φτιάξετε μαζί ένα "Πλάνο Β" (ή και Γ). Αν το παιδί ξέρει από πριν ποιες είναι οι εναλλακτικές επιλογές του, η ημέρα των αποτελεσμάτων θα του φανεί πολύ λιγότερο τρομακτική και θα νιώσει ότι έχει ξανά τον έλεγχο της κατάστασης, ακόμα κι αν τα πράγματα δεν πάνε βάσει σχεδίου.
3. Προετοίμασε το έδαφος (και την ημέρα)
Αν βλέπεις ότι το παιδί σου γίνεται όλο και πιο νευρικό όσο πλησιάζει η μέρα, βοήθησέ το να φροντίσει τον εαυτό του. Ο καλός ύπνος, το σωστό φαγητό και η συνέχιση των δραστηριοτήτων που του αρέσουν είναι απαραίτητα για να παραμείνει το μυαλό του θετικό.
Οργανώστε μαζί εκείνη την ημέρα:
- Ξεκινήστε τη μέρα με το αγαπημένο του πρωινό.
- Ενθάρρυνέ το να μιλήσει με έμπιστους φίλους για υποστήριξη.
- Να είσαι εκεί (είτε φυσικά δίπλα του, είτε στο τηλέφωνο) τη στιγμή που θα μάθει τους βαθμούς.
- Έχετε πρόχειρα τα τηλέφωνα ανθρώπων που μπορούν να βοηθήσουν άμεσα (π.χ. ενός καθηγητή που εμπιστεύεται ή εναλλακτικά προγράμματα σπουδών).
4. Αξιολογήστε τις επιλογές χωρίς βιασύνη
Όταν τα αποτελέσματα βγουν, μπορεί να χρειαστεί να παρθούν αποφάσεις που δεν τις είχατε προβλέψει. Ενθάρρυνε το παιδί σου να σκεφτεί ψύχραιμα και να μην βιαστεί. Δώσε του τον χρόνο και τον χώρο να επεξεργαστεί τα συναισθήματά του.
Απόφυγε κλισέ εκφράσεις όπως "μην πανικοβάλλεσαι" ή "μην απογοητεύεσαι" – εκείνη τη στιγμή δεν βοηθούν, αντίθετα ακυρώνουν αυτό που νιώθει. Πες του ότι είναι φυσιολογικό να νιώθει έτσι. Παράλληλα, παρότρυνέ το να ζητήσει τη γνώμη ανθρώπων που εκτιμά (καθηγητές, συμβούλους) και θύμισέ του ότι το να ζητάμε βοήθεια στις δυσκολίες δεν είναι αδυναμία, αλλά δύναμη.
5. Κράτα τα πράγματα στη σωστή τους διάσταση
Υπάρχει μια τεράστια κοινωνική πίεση στα νέα παιδιά να βλέπουν αυτή την ημέρα ως το απόλυτο κριτήριο επιτυχίας ή αποτυχίας της ζωής τους.
Το μήνυμα που πρέπει να περάσεις: Οι βαθμοί μπορεί να καθορίζουν το επόμενο άμεσο βήμα (π.χ. σε ποια σχολή περνάει), αλλά δεν καθορίζουν τι μπορεί να καταφέρει στο μέλλον. Έχει μπροστά του όλη την ενήλικη ζωή του και αυτό είναι απλώς ένα μικρό κομμάτι μιας μεγάλης διαδρομής.
6. Κλείστε το κεφάλαιο "σχολείο" με όμορφες αναμνήσεις
Είτε τα αποτελέσματα είναι αυτά που ήλπιζε είτε όχι, είναι πολύ σημαντικό για το παιδί να αποχαιρετήσει αυτή την περίοδο της ζωής του.
Ενθάρρυνέ το να πάει στο σχολείο, να χαιρετήσει τους καθηγητές και τους συμμαθητές του. Καθίστε μαζί και θυμηθείτε όχι μόνο το άγχος της τελευταίας χρονιάς, αλλά όλες τις επιτυχίες, τις πλάκες και τις δυσκολίες που ξεπέρασε όλα αυτά τα χρόνια. Αυτές οι εμπειρίες και οι αναμνήσεις είναι που θα μείνουν προίκα στο παιδί σου και θα διαμορφώσουν τον ενήλικα που θα γίνει, όχι ο βαθμός μιας ημέρας.

